ΟΧΙ - WSJ: Το «μπορούμε να το κάνουμε κι εδώ» της Γκιλφόιλ και ο Ελληνοαμερικανός λομπίστας - Έντονες αντιδράσεις από την αντιπολίτευση

Ένα εκτενές δημοσίευμα της Wall Street Journal για τη δράση της πρέσβειρας των ΗΠΑ στην Ελλάδα, Κίμπερλι Γκιλφόιλ, τις ενεργειακές συμφωνίες στα Βαλκάνια και τον ρόλο ενός Ελληνοαμερικανού λομπίστα προκαλεί έντονες πολιτικές αντιδράσεις στην Αθήνα.Στο επίκεντρο του ρεπορτάζ βρίσκεται ο 39χρονος Χρήστος Μαραφάτσος, ο οποίος, σύμφωνα με την αμερικανική εφημερίδα, βρίσκεται πολύ συχνά στο πλευρό της Γκιλφόιλ σε συναντήσεις με κυβερνητικούς αξιωματούχους στην ευρύτερη περιοχή, παρότι δεν διαθέτει θεσμικό ή διπλωματικό ρόλο.421951_1Σύμφωνα πάντα με το δημοσίευμα, ο Μαραφάτσος είναι εγγεγραμμένος στις ΗΠΑ ως λομπίστας της AKTOR, ενώ η WSJ αναφέρει ότι η παρουσία του στις επαφές της Αμερικανίδας πρέσβειρας ήταν τόσο συχνή, ώστε ορισμένοι ξένοι αξιωματούχοι φέρονται να τον είχαν εκλάβει ακόμη και ως επικεφαλής του επιτελείου της.Το δημοσίευμα θέτει ερωτήματα για τη διασταύρωση της αμερικανικής ενεργειακής διπλωματίας με συγκεκριμένα επιχειρηματικά συμφέροντα, καθώς η Γκιλφόιλ έχει αναλάβει ενεργό ρόλο στην προσπάθεια των ΗΠΑ να αυξήσουν τις εξαγωγές αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου στην Ευρώπη μέσω του λεγόμενου Κάθετου Διαδρόμου.Σύμφωνα με τη WSJ, η Αμερικανίδα πρέσβειρα είχε μεταβεί επανειλημμένα στη Βουλγαρία στο πλαίσιο της προσπάθειας να προωθηθούν συμφωνίες δισεκατομμυρίων δολαρίων για αμερικανικό LNG. Κατά τις ίδιες πληροφορίες, φέρεται να προέτρεπε τη βουλγαρική πλευρά να συνεργαστεί με την AKTOR, η οποία έχει δημιουργήσει κοινοπραξία με την κρατικά ελεγχόμενη ΔΕΠΑ για την εισαγωγή και μεταφορά αμερικανικού LNG προς τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.Η φράση της Γκιλφόιλ που προκάλεσε πολιτική «φωτιά»Το πλέον πολιτικά ευαίσθητο σημείο του δημοσιεύματος αφορά ένα δείπνο που, σύμφωνα με τη Wall Street Journal, πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα τον περασμένο Μάρτιο παρουσία Ελλήνων και Αμερικανών αξιωματούχων.Η αμερικανική εφημερίδα αναφέρει ότι κατά τη διάρκεια συζήτησης για την επικείμενη τότε κατάρρευση της κυβέρνησης της Ρουμανίας, η Γκιλφόιλ φέρεται να είπε:«Μπορούμε να το κάνουμε αυτό σε οποιαδήποτε χώρα θέλουμε. Μπορούμε να το κάνουμε κι εδώ».Σύμφωνα πάντα με το δημοσίευμα, η συζήτηση οξύνθηκε, με τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου να απαντά ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν μπορούν να αντικαταστήσουν την κυβέρνηση της Ελλάδας, η οποία έχει εκλεγεί από τον ελληνικό λαό.Η WSJ αποδίδει την περιγραφή σε πρόσωπο που ήταν παρόν στο δείπνο και σε άλλα άτομα που ενημερώθηκαν για όσα συνέβησαν. Ο δικηγόρος της Κίμπερλι Γκιλφόιλ αμφισβήτησε τον τρόπο με τον οποίο η εφημερίδα περιγράφει την συνομιλία.Ο «μυστηριώδης άνδρας» στο πλευρό της πρέσβειραςΜεγάλο μέρος της έρευνας της Wall Street Journal είναι αφιερωμένο στον Χρήστο Μαραφάτσο και στην παρουσία του δίπλα στην Αμερικανίδα πρέσβειρα.Η εφημερίδα αναφέρει ότι ο Ελληνοαμερικανός επιχειρηματίας και λομπίστας έχει συμμετάσχει μαζί της σε συναντήσεις στην πρεσβευτική κατοικία αλλά και σε χώρες της περιοχής. Κατά το δημοσίευμα, σε αρκετές από αυτές τις επαφές δεν γινόταν γνωστή στους συνομιλητές η επαγγελματική σχέση του με την AKTOR.Η WSJ αναφέρει ότι ο Μαραφάτσος άρχισε επισήμως να εργάζεται ως λομπίστας για την AKTOR στις 5 Νοεμβρίου, λίγες ημέρες μετά την άφιξη της Γκιλφόιλ στην Αθήνα. Σύμφωνα με τα ομοσπονδιακά αρχεία lobbying που επικαλείται η εφημερίδα, η εταιρεία τού είχε καταβάλει 160.000 δολάρια έως τον Ιούνιο, με αντικείμενο, μεταξύ άλλων, τη δημιουργία επαφών με το Εκτελεστικό Γραφείο του Προέδρου, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ και το αμερικανικό υπουργείο Ενέργειας.Κατά τη WSJ, πρόσωπα που συμμετείχαν σε συναντήσεις με τη Γκιλφόιλ και τον Μαραφάτσο περιγράφουν τον τελευταίο ως συχνή παρουσία, με την πρέσβειρα να παραπέμπει ορισμένες φορές συνομιλητές της σε εκείνον για περαιτέρω επικοινωνία.Η εφημερίδα αναφέρει χαρακτηριστικά περίπτωση επενδυτή που συναντήθηκε με τους δύο για ενεργειακές επενδυτικές ευκαιρίες και, μετά τη συνάντηση, κλήθηκε να συνεχίσει την επικοινωνία με τον Μαραφάτσο. Όπως αναφέρεται, ο επενδυτής εξεπλάγη όταν πληροφορήθηκε αργότερα ότι ο Μαραφάτσος εργαζόταν για την AKTOR.Τι απαντούν Γκιλφόιλ, AKTOR και αμερικανική πλευράΗ πλευρά της Αμερικανίδας πρέσβειρας απορρίπτει την εικόνα ότι η Γκιλφόιλ επικεντρώνεται στην προώθηση μίας συγκεκριμένης εταιρείας. Ο δικηγόρος της, Jesse Binnall, δήλωσε στη Wall Street Journal ότι η πρέσβειρα έχει συνεργαστεί με εταιρείες σε ολόκληρο τον ενεργειακό κλάδο και ότι οι επίσημες συναντήσεις της συντονίζονται μέσω των καναλιών της αμερικανικής πρεσβείας και όχι μέσω του Μαραφάτσου.Αξιωματούχος της πρεσβείας υποστήριξε ότι τα ταξίδια της Γκιλφόιλ στη Βουλγαρία είχαν στόχο την προώθηση των αμερικανικών συμφερόντων, την αύξηση των πωλήσεων LNG στην Ευρώπη και τη μείωση της ευρωπαϊκής εξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο, προσθέτοντας ότι η πρέσβειρα ενεργούσε σύμφωνα με τις οδηγίες του Στέιτ Ντιπάρτμεντ.Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο χαρακτήρισε τη Γκιλφόιλ ιδιαίτερα αποτελεσματική στην προώθηση της ατζέντας του προέδρου των ΗΠΑ.Από την πλευρά του, ο Μαραφάτσος δήλωσε υπερήφανος για την προώθηση εμπορικών πρωτοβουλιών που, όπως υποστήριξε, εξυπηρετούν τα αμερικανικά συμφέροντα και δημιουργούν οικονομικές ευκαιρίες στην Ελλάδα και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Οι δικηγόροι της AKTOR ανέφεραν επίσης στη WSJ ότι η Γκιλφόιλ δεν προωθούσε με αθέμιτο τρόπο τα εμπορικά συμφέροντα της εταιρείας και υποστήριξαν ότι η εμπλοκή της AKTOR στον Κάθετο Διάδρομο είχε ξεκινήσει πριν από οποιαδήποτε επαφή της εταιρείας με την Αμερικανίδα πρέσβειρα.ΠΑΣΟΚ: «Σοβαρά ερωτηματικά που δεν απαντώνται με σιωπή»Το δημοσίευμα προκάλεσε έντονη αντίδραση από το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής. Σε κοινή δήλωσή τους, ο υπεύθυνος ΚΤΕ Εξωτερικών Δημήτρης Μάντζος και ο υπεύθυνος ΚΤΕ Ενέργειας Φραγκίσκος Παρασύρης επισημαίνουν ότι η αναφορά της Wall Street Journal σε περιστατικό που φέρεται να εμπλέκει την πρέσβειρα των ΗΠΑ και τον Έλληνα υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας δημιουργεί «σοβαρά ερωτηματικά», για τα οποία, όπως τονίζουν, δεν μπορεί να αποτελεί απάντηση η σιωπή της κυβέρνησης.Το ΠΑΣΟΚ ζητά από τα υπουργεία Εξωτερικών και Περιβάλλοντος και Ενέργειας να δώσουν τις απαραίτητες εξηγήσεις και να τοποθετηθούν ως προς τη βασιμότητα του δημοσιεύματος.«Η Ελλάδα είναι ανεξάρτητη και κυρίαρχη δημοκρατία, οφείλει δε να ενεργεί ως τέτοια σε κάθε περίπτωση και έναντι όλων, χωρίς καμία εξαίρεση», σημειώνει η ανακοίνωση.ΕΛ.Α.Σ.: «Γιατί αποκρύπτεται από τον Μάρτιο;»Εξηγήσεις από την κυβέρνηση ζητά και η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη. Ο τομεάρχης Εξωτερικών του κόμματος, Χάρης Τζήμητρας, σημειώνει ότι έχουν περάσει ώρες από τη δημοσιοποίηση της έρευνας χωρίς η κυβέρνηση να έχει επιβεβαιώσει ή διαψεύσει το περιστατικό. Ζητά να διευκρινιστεί αν συνέβη όσα περιγράφει η WSJ και, εφόσον συνέβησαν, γιατί δεν είχαν δημοσιοποιηθεί από τον Μάρτιο και ποια ήταν η αντίδραση της ελληνικής κυβέρνησης. Παράλληλα, η ανακοίνωση υποστηρίζει ότι η υπόθεση αναδεικνύει την ανάγκη ύπαρξης «κόκκινων γραμμών» στις ελληνοαμερικανικές σχέσεις.ΣΥΡΙΖΑ: «Η κυβέρνηση δεν μπορεί να σιωπά»Ιδιαίτερα έντονη ήταν και η αντίδραση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, ο οποίος χαρακτηρίζει τις αναφορές της WSJ «εξαιρετικά σοβαρές». Το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης ζητά από την κυβέρνηση και τον πρωθυπουργό να διευκρινίσουν αν συνέβη το περιστατικό όπως περιγράφεται από την εφημερίδα και αν ο Σταύρος Παπασταύρου δέχθηκε τη συγκεκριμένη τοποθέτηση από την πρέσβειρα των ΗΠΑ.Ο ΣΥΡΙΖΑ συνδέει παράλληλα το δημοσίευμα με τον Κάθετο Διάδρομο και την ενίσχυση της παρουσίας του αμερικανικού LNG στην ευρύτερη περιοχή, ζητώντας εξηγήσεις για το δίκτυο εταιρειών και λομπιστών που περιγράφει το αμερικανικό ρεπορτάζ.ΚΚΕ: «Ένοχη σιωπή της κυβέρνησης»Για «ένοχη σιωπή» της κυβέρνησης κάνει λόγο το ΚΚΕ, το οποίο εστιάζει κυρίως στις αναφορές της WSJ για την ενεργειακή δραστηριότητα της Αμερικανίδας πρέσβειρας και τον Κάθετο Διάδρομο.Το κόμμα υποστηρίζει ότι το δημοσίευμα επιβεβαιώνει την παρέμβαση της Γκιλφόιλ στην προώθηση του αμερικανικού ενεργειακού σχεδιασμού στα Βαλκάνια και συνδέει το ζήτημα με την επικείμενη επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο στην Ελλάδα και την ελληνοαμερικανική στρατηγική συνεργασία.