ΗΠΑ-Ιράν: Τι ζητά η κάθε πλευρά για να σταματήσει ο πόλεμος - Το «πικρό χάπι» και το θρίλερ των 15 σημείων

Όταν η μία πλευρά, οι ΗΠΑ, δηλώνει ότι βρίσκονται σε εξέλιξη παραγωγικές διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου και η άλλη πλευρά, το Ιράν, απαντά «όχι, δεν υπάρχουν», τότε ποιον να πιστέψει κανείς;

Τι ακριβώς συμβαίνει στο παρασκήνιο; Πρέπει να πιστέψουμε ότι η ειρήνη στον Κόλπο βρίσκεται προ των πυλών; Ή μήπως και οι δύο πλευρές προετοιμάζονται για έναν δαπανηρό, παρατεταμένο πόλεμο που θα κρατήσει ψηλά τις τιμές της ενέργειας, επηρεάζοντας ολόκληρο τον κόσμο καθ' όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού;

Μηνύματα σίγουρα μεταφέρονται από τις ΗΠΑ στο Ιράν, αλλά έμμεσα, μέσω μεσαζόντων όπως το Πακιστάν, το οποίο διατηρεί καλές σχέσεις και με τις δύο κυβερνήσεις.

Αυτό, φυσικά, δεν είναι το ίδιο με τις «διαπραγματεύσεις», γεγονός που ίσως εξηγεί γιατί εκπρόσωπος του ιρανικού στρατού διέψευσε κατηγορηματικά ότι αυτές διεξάγονται. Υπάρχουν έμμεσες επαφές και δίαυλοι επικοινωνίας μεταξύ των δύο πλευρών -αλλά μια συμφωνία μπορεί να απέχει ακόμη πολύ.

Οι ενδείξεις μαρτυρούν ότι πλέον εισερχόμαστε σε μια κατάσταση που δεν διαφέρει και πολύ από το αδιέξοδο σχετικά με τον τερματισμό του πολέμου Ρωσίας - Ουκρανίας. Και οι δύο πλευρές λένε ότι θέλουν να τελειώσει, αλλά με τους δικούς τους όρους, οι οποίοι απέχουν πολύ από αυτό που είναι διατεθειμένη να αποδεχθεί η άλλη πλευρά.

Τι θέλουν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ

Όταν ξεκίνησε αυτός ο πόλεμος, στις 28 Φεβρουαρίου, υπήρχαν μεγάλες προσδοκίες σε Ουάσιγκτον και Ιερουσαλήμ ότι η συντριπτική στρατιωτική υπεροχή που διαθέτουν και τα δύο αυτά έθνη έναντι του Ιράν, θα οδηγούσε στην αναπόφευκτη κατάρρευση της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Εάν δεν συνέβαινε αυτό, το Ιράν, το οποίο βρισκόταν ήδη σε δεινή οικονομική κατάσταση, θα γονάτιζε και θα ζητούσε ειρήνη με τους αμερικανικούς όρους.

Αυτό δεν συνέβη. Επομένως, αυτό που θέλουν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ, μπορεί να μην το πάρουν απαραίτητα, καθώς κάθε μέρα που επιβιώνει το ιρανικό καθεστώς, αισθάνεται όλο και μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση, γράφει το BBC.

Λεπτομέρειες ενός προτεινόμενου αμερικανικού σχεδίου 15 σημείων, που δημοσιεύθηκε από το ισραηλινό δίκτυο Channel 12, περιλαμβάνουν τον τερματισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, τον τερματισμό του προγράμματος βαλλιστικών πυραύλων του και τον τερματισμό της υποστήριξης του Ιράν σε ομάδες «πληρεξουσίων», όπως οι Χούθι στην Υεμένη και η Χεζμπολάχ στον Λίβανο.

Ως αντάλλαγμα, το Ιράν θα εξασφάλιζε χαλάρωση των κυρώσεων και έναν βαθμό συνδιαχείρισης στα Στενά του Ορμούζ.

Τι θέλει το Ιράν

Το Ιράν απέρριψε κατηγορηματικά το αμερικανικό σχέδιο των 15 σημείων, χαρακτηρίζοντάς το «υπερβολικό».

Αντίθετα, τα κρατικά μέσα ενημέρωσής του παρουσίασαν πέντε όρους για τον τερματισμό του πολέμου, οι οποίοι περιλαμβάνουν την καταβολή πολεμικών αποζημιώσεων, τη διεθνή αναγνώριση του «κυριαρχικού δικαιώματος του Ιράν να ασκεί εξουσία στα Στενά του Ορμούζ» και την εγγύηση ότι το Ιράν δεν θα δεχθεί ξανά επίθεση.

Αυτές οι απαιτήσεις θα αποτελούσαν ένα πικρό χάπι για την Ουάσιγκτον και τους Άραβες συμμάχους της στον Κόλπο.

Το Ιράν πιστεύει ότι, ως το μεγαλύτερο έθνος στην περιοχή, με πληθυσμό άνω των 90 εκατομμυρίων ανθρώπων και με τη μεγαλύτερη ακτογραμμή στον Κόλπο, θα πρέπει να αναλάβει ξανά τον δικαιωματικό του ρόλο ως «ο χωροφύλακας του Κόλπου» -έναν ρόλο που απολάμβανε επί της προηγούμενης κυριαρχίας του Σάχη, η οποία έληξε με την Ισλαμική Επανάσταση το 1979.

Θα ήθελε να δει τον 5ο Στόλο του Αμερικανικού Ναυτικού, που εδρεύει στο Μπαχρέιν, να αποχωρεί από την περιοχή, επιτρέποντας στο Ιράν να καταστεί η κατεξοχήν στρατιωτική δύναμη στον Κόλπο, υποστηριζόμενο από τους συμμάχους του, τη Ρωσία, την Κίνα και τη Βόρεια Κορέα.

Το Ιράν υποστηρίζει ότι έχει σοβαρό πρόβλημα να εμπιστευτεί τις ΗΠΑ, καθώς ήδη δύο φορές έχει καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων -το 2025 και φέτος τον Φεβρουάριο- μόνο και μόνο για να αποχωρήσουν οι ΗΠΑ και να ξεκινήσουν στρατιωτικά πλήγματα.

Οι επικριτές του Ιράν λένε ότι απλώς κέρδιζε χρόνο με τις συνομιλίες και δεν είχε καμία πρόθεση να εγκαταλείψει ποτέ τα προγράμματα και τις πολιτικές που απειλούν ολόκληρη την περιοχή.

Τι θέλουν τα αραβικά κράτη του Κόλπου

Οι Άραβες του Κόλπου είναι απογοητευμένοι από τα όσα έχουν συμβεί. Δεν έτρεφαν ιδιαίτερη συμπάθεια για το καθεστώς της Ισλαμικής Δημοκρατίας, ωστόσο είχαν καταλήξει σε έναν εύθραυστο συμβιβασμό μαζί του πριν ξεσπάσει αυτή η σύγκρουση.

Τώρα παρακολουθούν με τρόμο τις ΗΠΑ να έχουν δώσει τα πάντα σε αυτόν τον πόλεμο αλλά να αποτυγχάνουν να ρίξουν το ιρανικό καθεστώς, αφήνοντάς το αντίθετα πληγωμένο και οργισμένο, να επιτίθεται στους γείτονές του σε αυτή την πλευρά του Κόλπου με drones και πυραύλους.

Προς μεγάλη απογοήτευση της Ουάσιγκτον και της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ (Centcom), το Ιράν βρίσκεται πλέον σε πολύ ισχυρότερη στρατηγική θέση σε σχέση με πριν από έναν μήνα, καθώς έχει καταφέρει να επιβάλει de facto έλεγχο στα κρίσιμης σημασίας Στενά του Ορμούζ.

Αυτό δίνει στην Τεχεράνη τεράστια επιρροή στην παγκόσμια αγορά ενέργειας, γνωρίζοντας ότι η διεθνής πίεση προς τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, για τον τερματισμό αυτού του πολέμου θα περιορίσει τις επιλογές του.

Ιδανικά, τα κράτη του Κόλπου θα ήθελαν τα πράγματα να επιστρέψουν στην κατάσταση που βρίσκονταν πριν από έναν μήνα, αλλά έχουν συμβεί πάρα πολλά και το Ιράν δεν έχει πλέον καμία διάθεση να υποχωρήσει.

Οι επιλογές του Τραμπ ίσως αυξηθούν με την άφιξη περίπου 5.000 Αμερικανών πεζοναυτών στην περιοχή, μαζί με αλεξιπτωτιστές της 82ης Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας των ΗΠΑ -αλλά και εδώ υπάρχουν ρίσκα. Υπάρχουν αρκετές τοποθεσίες όπου θα μπορούσαν να αναπτυχθούν: από τον τερματικό σταθμό εξαγωγής πετρελαίου του Ιράν στο νησί Χαρκ, μέχρι τις ακτές του Ιράν στην επαρχία Χορμοζγκάν, και τα Στενά του Μπαμπ ελ Μαντέμπ στη νότια είσοδο της Ερυθράς Θάλασσας. Ή θα μπορούσαν απλώς να χρησιμοποιηθούν για να ασκήσουν μεγαλύτερη διαπραγματευτική πίεση στην Τεχεράνη.

Ωστόσο, οποιαδήποτε χερσαία επιχείρηση ενέχει μεγαλύτερο κίνδυνο αμερικανικών απωλειών -κάτι εξαιρετικά αντιδημοφιλές στο εσωτερικό των ΗΠΑ- και κινδυνεύει να παρασύρει τις ΗΠΑ βαθύτερα σε μια σύγκρουση που πολλοί αποκαλούν «πόλεμο επιλογής».

Η συνεχιζόμενη επιβίωση του καθεστώτος της Ισλαμικής Δημοκρατίας έχει δώσει θάρρος στα μέλη του και έχει γιγαντώσει τις απαιτήσεις του. Πιστεύει ότι έχει με το μέρος του τόσο τον χρόνο όσο και τη γεωγραφία.

Όσο περισσότερο ο Λευκός Οίκος διαμηνύει στον κόσμο ότι το Ιράν «απελπισμένα» επιθυμεί μια συμφωνία, τόσο λιγότερο διατεθειμένο είναι το Ιράν να την κλείσει.

Διαβάστε ακόμη

Οι απειλές του Ταλ Ντίλιαν μέσω Νίξον, η διαφοροποίηση Κικίλια για το αίσχος της δίκης των Τεμπών και ο τολμηρός Πελεγρίνης που βλέπει τον Ανδρουλάκη πρωθυπουργό

ΗΠΑ-Ιράν: Τι ζητά η κάθε πλευρά για να σταματήσει ο πόλεμος - Το «πικρό χάπι» και το θρίλερ των 15 σημείων

«Τους έχουνε πιάσει, πρέπει να τα κλείσω όλα»: Συνεχείς οι αποκαλύψεις για το κύκλωμα με τις απάτες κατά του ΕΦΚΑ

Πακέτο με «μόνιμα» και «έκτακτα» μέτρα από την κυβέρνηση: Αποκαλυπτήρια σήμερα για το νέο κατώτατο μισθό