Financial Times: Γιατί η Ευρώπη πρέπει να ανοίξει δίαυλο επικοινωνίας με τη Ρωσία
Η στρατιωτική αποτροπή και η στήριξη στην Ουκρανία δεν αρκούν από μόνες τους, καθώς ο κίνδυνος λάθους υπολογισμού ή ατυχήματος παραμένει υπαρκτός🕛 χρόνος ανάγνωσης: 5 λεπτά ┋ 🗣️ Ανοικτό για σχολιασμό

Την ανάγκη η Ευρώπη να αποκαταστήσει οργανωμένους διαύλους επικοινωνίας με τη Ρωσία, χωρίς να εγκαταλείψει τη στήριξη προς την Ουκρανία και χωρίς να μειώσει την προσπάθεια ενίσχυσης της άμυνάς της, αναδεικνύει ανάλυση των Financial Times με τίτλο «Europe needs to talk to Russia».
Το βασικό επιχείρημα είναι ότι η σημερινή αντιπαράθεση Ρωσίας - Δύσης δεν δημιουργεί μόνο τον κίνδυνο μιας εσκεμμένης σύγκρουσης, αλλά και τον κίνδυνο μιας ανεξέλεγκτης κλιμάκωσης από λάθος εκτίμηση, στρατιωτικό ατύχημα ή παρερμηνεία των προθέσεων της άλλης πλευράς.
Στην ανάλυση, ο Σάιμον Γκας, πρώην πρόεδρος της Μεικτής Επιτροπής Πληροφοριών στη Βρετανία επί Τερέζα Μέι, Μπόρις Τζόνσον και Ρίσι Σούνακ, υποστηρίζει ότι τα ευρωπαϊκά μέλη του ΝΑΤΟ πρέπει να καταβάλουν προσπάθεια όχι μόνο για να προετοιμαστούν για έναν πιθανό πόλεμο, αλλά και για να τον αποτρέψουν μέσω καλύτερης επικοινωνίας και διαχείρισης κρίσεων.
Ο φόβος της παρερμηνείας και το παράδειγμα του 1983
Η ανάλυση επιστρέφει στο 1983, μια από τις πιο επικίνδυνες χρονιές του Ψυχρού Πολέμου. Εκείνη την περίοδο, οι Σοβιετικοί ηγέτες φέρονταν να εκτιμούν ότι η έντονη αντικομμουνιστική ρητορική του Ρόναλντ Ρέιγκαν μπορούσε να σημαίνει προθυμία για στρατιωτική σύγκρουση.
Τον Σεπτέμβριο της ίδιας χρονιάς, οι σοβιετικές Αρχές εντόπισαν κάτι που έμοιαζε με εκτόξευση διηπειρωτικών βαλλιστικών πυραύλων από τις ΗΠΑ. Ο Σοβιετικός αξιωματικός Στάνισλαβ Πετρόφ έκρινε ότι πιθανότατα επρόκειτο για σφάλμα του συστήματος, αποτρέποντας μια πυρηνική αντεπίθεση.
Λίγους μήνες αργότερα, τον Νοέμβριο του 1983, η ετήσια άσκηση του ΝΑΤΟ «Able Archer» ερμηνεύτηκε από τη σοβιετική πλευρά ως πιθανή προετοιμασία επίθεσης. Ο Γκας σημειώνει ότι δεν είναι δυνατόν να ειπωθεί με ακρίβεια πόσο κοντά έφτασε τότε ο κόσμος στον πυρηνικό πόλεμο, όμως η απόσταση ήταν «πολύ κοντά» για να θεωρηθεί άνετη.
Η αναφορά αυτή δεν γίνεται ως ιστορική αναδρομή, αλλά ως προειδοποίηση για το παρόν. Κατά την ανάλυση, όταν τα κανάλια επικοινωνίας είναι περιορισμένα και η ένταση υψηλή, μια στρατιωτική κίνηση ή μια δημόσια δήλωση μπορεί να εκληφθεί ως ένδειξη επιθετικής πρόθεσης, ακόμη και αν δεν ήταν αυτός ο σκοπός.
Αποτροπή δεν σημαίνει μόνο εξοπλισμοί
Η Ευρώπη, όπως επισημαίνεται, έχει κινηθεί σε τρεις βασικές κατευθύνσεις μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία: στη στήριξη του Κιέβου, στην αύξηση των αμυντικών δαπανών και στην ενίσχυση της ανθεκτικότητάς της απέναντι σε απειλές της λεγόμενης «γκρίζας ζώνης».
Η ανάλυση αναγνωρίζει ότι αυτά τα μέτρα είναι απαραίτητα. Ωστόσο, υποστηρίζει ότι δεν αρκούν για να μειώσουν επαρκώς τον, μικρό αλλά όχι αμελητέο, κίνδυνο ενός καταστροφικού πολέμου με τη Ρωσία.
Το πρόβλημα, σύμφωνα με τον Γκας, είναι ότι πολλά από τα προστατευτικά πλαίσια του Ψυχρού Πολέμου έχουν πλέον αποδυναμωθεί ή εξαφανιστεί. Οι συμφωνίες ελέγχου των όπλων είναι σχεδόν ανύπαρκτες, η κοινή κατανόηση της αποτροπής έχει διαβρωθεί, ενώ οι διαδικασίες διαχείρισης κλιμάκωσης θεωρούνται αδύναμες.
Σε αυτό το περιβάλλον, η ενίσχυση της άμυνας μπορεί να λειτουργεί αποτρεπτικά, αλλά ταυτόχρονα μπορεί να ερμηνευθεί από την άλλη πλευρά ως προετοιμασία επίθεσης. Πρόκειται για το γνωστό «παράδοξο της ασφάλειας», όπου δύο αντίπαλοι ενισχύουν την άμυνά τους, αλλά ο καθένας διαβάζει τις κινήσεις του άλλου ως απειλητικές.
Διάλογος χωρίς υποχώρηση από την Ουκρανία
Η ανάλυση δεν προτείνει παραχωρήσεις προς τη Μόσχα ούτε απομάκρυνση από την Ουκρανία. Αντιθέτως, παρουσιάζει την επικοινωνία με τη Ρωσία ως συμπλήρωμα μιας ισχυρής πολιτικής αποτροπής.
Η Ευρώπη, κατά την προσέγγιση αυτή, πρέπει να μπορεί να εξηγεί με σαφήνεια πώς αντιλαμβάνεται την ασφάλειά της, ποια είναι τα όριά της και ποιες θα ήταν οι συνέπειες μιας επιθετικής ενέργειας. Παράλληλα, χρειάζεται να κατανοεί καλύτερα πώς η ρωσική ηγεσία ερμηνεύει τις δυτικές κινήσεις.
Ο Γκας αναγνωρίζει ότι ο διάλογος με τη Ρωσία τα τελευταία χρόνια υπήρξε δύσκολος και συχνά άκαρπος. Αναφέρεται επίσης στην εμμονή του Βλαντιμίρ Πούτιν με αυτό που ο ίδιος θεωρεί ιστορικές αδικίες, καθώς και στην πεποίθηση των Ρώσων ηγετών ότι η επέκταση του ΝΑΤΟ απειλεί την ασφάλειά τους.
Παρά τις δυσκολίες, το συμπέρασμα είναι ότι η εγκατάλειψη της επικοινωνίας θα αύξανε τον κίνδυνο παρεξηγήσεων. Ακόμη και συνομιλίες που δεν οδηγούν άμεσα σε συμφωνίες μπορούν να βοηθήσουν στη διαχείριση μιας αιφνίδιας κρίσης.
Η ανάγκη ενιαίας ευρωπαϊκής φωνής
Κρίσιμο ζήτημα αποτελεί και το ποιος θα μεταφέρει τα ευρωπαϊκά μηνύματα προς τη Μόσχα. Η ανάλυση τονίζει ότι οι ευρωπαϊκές χώρες χρειάζονται μεγαλύτερη ενότητα σκοπού από όση έχουν επιδείξει μέχρι σήμερα.
Οι ηγέτες της Ευρώπης, κατά τον Γκας, θα μπορούσαν να ορίσουν πρόσωπα που θα αναλάβουν κεντρικό ρόλο στη μετάδοση μηνυμάτων προς τη ρωσική πλευρά, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι άλλοι δίαυλοι πρέπει να αποκλειστούν.
Η ανάγκη αυτή γίνεται εντονότερη λόγω της ασυνέπειας που αποδίδεται στα μηνύματα των ΗΠΑ. Σε ένα περιβάλλον όπου η αμερικανική στάση εμφανίζεται μεταβλητή, η Ευρώπη καλείται να διαμορφώσει πιο συγκροτημένη δική της στρατηγική για την ασφάλεια και τη διαχείριση κρίσεων.
Ως ιστορικό παράδειγμα προβάλλεται η Μάργκαρετ Θάτσερ, η οποία το 1983 αφιέρωσε χρόνο σε συζήτηση με ειδικούς για να κατανοήσει καλύτερα τη Σοβιετική Ένωση, τον τρόπο λειτουργίας της ηγεσίας της και τις αντιλήψεις της. Έναν χρόνο αργότερα υποδέχθηκε τον Μιχαήλ Γκορμπατσόφ στην ιστορική επίσκεψή του.
Το μήνυμα της ανάλυσης είναι ότι η κατανόηση ενός αντιπάλου δεν συνεπάγεται αποδοχή των θέσεών του. Αντίθετα, μπορεί να αποτελέσει εργαλείο αποτελεσματικότερης αποτροπής και αποφυγής επικίνδυνων λαθών σε μια περίοδο βαθιάς αντιπαράθεσης.
Η σκοτεινή πλευρά της AI: Άλμα 8.400% στις υποθέσεις σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών
Συνελήφθησαν οι γονείς του βρέφους που ήπιε βενζίνη και πέθανε στην Κρήτη - Τι λέει η μητέρα
Στον αέρα τα δημόσια έργα: Επιστολή εργοληπτών στον Μητσοτάκη - Κίνδυνος να σταματήσουν εργασίες λόγω «φεσιών»
Οι Foo Fighters έρχονται στην Ελλάδα για το Ejekt Festival 2027 - Μαζί τους οι Architects
Live όλες οι εξελίξεις λεπτό προς λεπτό, με την υπογραφή του www.ethnos.gr




