Νάξος: Ένα γαστρονομικό φεστιβάλ ανάμεσα στις ελιές

Το πρώτο δεκαήμερο του Οκτωβρίου στη Νάξο έμοιαζε με καλοκαίρι. Είχε λιακάδα και καθαρό ουρανό, οι ποδηλάτες και οι δρομείς βρίσκονταν κυριολεκτικά παντού, οι παραλίες ήταν ακόμη μισογεμάτες, οι οινοποιοί τρυγούσαν τα τελευταία σταφύλια της χρονιάς, οι επιχειρηματίες και οι εργαζόμενοι στον χώρο της φιλοξενίας είχαν ένα ανεπαίσθητο χαμόγελο γιατί η σεζόν έβαινε προς τη λήξη της. Σε αυτή τη χαλαρή ατμόσφαιρα, στο μεταίχμιο δύο εποχών, η Νάξος υποδέχτηκε το τριήμερο φεστιβάλ «Μια βραδιά κάτω από την ελιά», στις 8 - 10 Οκτωβρίου, μια γιορτή γαστρονομίας, μουσικής και εκπαιδευτικών δράσεων με ελεύθερη είσοδο.

Πρώτη ημέρα: Tο συμπόσιο

Το φεστιβάλ είναι μία πρωτοβουλία της αεικίνητης Ναξιώτισσας Μαρίας Πολυκρέτη και του πολιτιστικού φορέα «Πολυκρίτη» και πραγματοποιήθηκε φέτος για πέμπτη χρονιά. Η αυλαία σηκώθηκε το απόγευμα της Πέμπτης στον οικογενειακό ελαιώνα που βρίσκεται στη θέση Κάμπονες, λίγο έξω από το Κουρουνοχώρι.

Εκεί παρουσιάστηκε ένα πρωτότυπο συμπόσιο με συντονιστή τον δημοσιογράφο Νίκο Θρασυβούλου και ομιλητές από διάφορους κλάδους της γαστρονομίας. Τον λόγο πήρε αρχικά η Μαρία Πολυκρέτη, η οποία εγκαινίασε τα Polikriti Gastronomic Dialogues, μια ενότητα διαλόγου για το πώς η γαστρονομία μπορεί να εξελιχθεί σε συγκολλητική ουσία ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, λειτουργώντας όχι μόνο σαν φορέας μνήμης, αλλά και σαν θεμέλιο για να οικοδομηθεί το καινούριο.

Ο κεντρικός άξονας της κουβέντας κινήθηκε γύρω από το ερώτημα: τι κάνουμε με όσα κληρονομούμε; Τα διατηρούμε ακέραια, όπως ήταν στο παρελθόν ή προσπαθούμε να τα επανανοηματοδήσουμε;

Πρώτος μίλησε ο ερευνητής και συγγραφέας, Δημήτρης Ρουσουνέλος, που παρουσίασε ιστορικά παραδείγματα για το πώς η γαστρονομία εξελίσσεται με αφορμή φαινομενικά τυχαία γεγονότα («η γαλλική κουζίνα αναμορφώθηκε λόγω της Αικατερίνης των Μεδίκων και του γάμου της με τον Ερρίκο Β΄ της Γαλλίας») και εστίασε στην περίπτωση των Κυκλάδων και στη δυσκολία να αναπτυχθεί η λεγόμενη «κυκλαδίτικη κουζίνα», όταν τα κυκλαδονήσια δεν μπορούν καλά καλά να ανταλλάξουν τα προϊόντά τους. Ακολούθησε ο δημοσιογράφος γεύσης και ιδρυτής του eudemonia.gr, Νίκος Μαστροπαύλος, ο οποίος αναφέρθηκε στην ανάγκη να προσεγγίζουμε την παράδοση ως κάτι ζωντανό, που «εμπεριέχει την κίνηση, αλλάζει και δεν χορταριάζει», αλλά και στην πολιτισμική αξία που έχει κάτι τόσο κοινό και καθημερινό όσο η μαγειρική. «Πιστεύω ότι γίναμε άνθρωποι από τότε που αρχίσαμε να μαγειρεύουμε στη φωτιά», ανέφερε, συνδέοντας τις πρώτες γαστρονομικές εστίες με τη δημιουργία ελεύθερου χρόνου για τον προϊστορικό άνθρωπο, ο οποίος, εφόσον δεν ασχολούνταν όλη μέρα με τη ανεύρεση τροφής, τι έκανε; Βραχογραφίες, δηλαδή τέχνη.

Ακολούθησαν αρκετοί ακόμα ομιλητές από τον χώρο της γαστρονομίας και της γεύσης. Ο Χάρης Χαραλαμπίδης, ιδρυτής της εταιρείας επαγγελματικής εκπαίδευσης, Gastronomy Essentials, αναφέρθηκε στη σημασία της καταγραφής και στο πόσο σημαντικό είναι οι «παραγωγοί να μάθουν τα μυστικά τους στις επόμενες γενιές», ειδικά σε έναν τόπο όπως η Νάξος που φημίζεται για τα προϊόντα της. Τη σκυτάλη πήρε ο executive pastry chef του Conrad Athens The Ilisian, Χάρης Βλάχος, ο οποίος ανέφερε ότι όταν έρχεται η στιγμή να δημιουργήσει μια νέα συνταγή ανατρέχει «σε μια ανάμνηση», αφήνοντας έτσι την παράδοση να εισχωρήσει στο σήμερα. Ο Ναξιώτης Κων/νος Ελευθεράκης, που ασχολείται με το εμπόριο τροφίμων, μίλησε για την αξία της διατροφικής εκπαίδευσης και το πόσο ουσιαστικό είναι τα παιδιά να μάθουν να τρώνε σωστά από μικρή ηλικία. Το συμπόσιο έκλεισε με τον σεφ Θοδωρή Παπανικολάου, συνεργάτη του Four Seasons Astir Palace, ο οποίος έκανε ένα είδος γαστρονομικής performance, θέλοντας να δείξει ότι ένα πιάτο εκ πρώτης όψεως ανοίκειο, με μοντέρνο στήσιμο και ξενόφερτη εμφάνιση, μπορεί να κρύβει μέσα του ατόφια τη γεύση της Νάξου, όταν όλα τα υλικά παρασκευής προέρχονται από το νησί.

Το πιο ενδιαφέρον απ’ όλα ήταν ότι το κοινό που παρακολούθησε τις παραπάνω τοποθετήσεις δεν είναι τυχαίο, αλλά απαρτίζεται από άνθρωπους που η φύση και η πρωτογενής παραγωγή είναι η ζωή τους. Πρόκειται για τους κατοίκους ενός νησιού όπου τα μποστάνια, οι μπαχτσέδες, τα πατατοχώραφα, οι στάνες και τα μητάτα ήταν και παραμένουν αναπόσταστο κομμάτι της πραγματικότητας.

Δεύτερη ημέρα: Στην τάξη και στο εργαστήριο ζαχαροπλαστικής

Η δεύτερη ήμερα ήταν, ίσως, η πιο ενδιαφέρουσα γιατί έφερε τους προσκεκλημένους του φεστιβάλ σε επαφή με το φυτώριο όπου θα ανθίσει η Νάξος του αύριο: μία σχολική τάξη. Το πρόγραμμα ξεκίνησε με μια μεγάλη συζήτηση ανάμεσα στους μαθητές του Γυμνασίου Βίβλου και τους Δημήτρη Ρουσουνέλο και Χάρη Βλάχο, σχετικά με τη διατροφή, τη μαγειρική και τη ζαχαροπλαστική, την αξία των μη επεξεργασμένων τροφίμων, τις παγίδες που μπορεί να κρύβονται στη vegan ζαχαροπλαστική, τη «χούντα του Gouda».

Η κουβέντα ζωήρεψε, επεκτάθηκε στο αν έχει τελικά νόημα η αποδόμηση ενός γαλακτομπούρεκου ή αν είναι προτιμότερο ένας επαγγελματίας να αντλήσει από την οικογενειακή μνήμη και έφτασε μέχρι την αξία της δημόσιας εκπαίδευσης μέσα από το προσωπικό παράδειγμα του pastry chef του The Ilisian, Χάρη Βλάχου, ο οποίος φοίτησε σε δημόσια σχολή ζαχαροπλαστικής.

Ακολούθησε ένα workshop με μαθητές του Β’ Γυμνασίου Νάξου, οι οποίοι υπό την καθοδήγηση του Χάρη Βλάχου και του Ναξιώτη pastry chef, Μάκη Μαθιάσου, μπήκαν στην κουζίνα και έφτιαξαν μπάρες φυστικοβούτυρου με βρώμη, κολοκυθόσπορο, ξανθές σταφίδες και λιωμένη σοκολάτα, όπως και δύο κέικ, με βανίλια, σοκολάτα, κεφίρ και πορτοκάλι.

Μάχιμοι ζαχαροπλάστες -με τον μικρό Βαγγέλη να εξελίσσεται σε κορυφαίο βοηθό, θέτοντας τις βάσεις για μία μεγάλη καριέρα στη ζαχαροπλαστική- οι μαθητές ρώτησαν, άκουσαν, συνεργάστηκαν, δημιούργησαν, έφαγαν και τέλος πήραν σε μια κόλλα Α4 τη συνταγή με τα γλυκά, υπογεγραμμένη, μάλιστα, από τον δάσκαλό τους, Χάρη Βλάχο.

Τρίτη ημέρα: Στον ελαιώνα με την Ευανθία Ρεμπούτσικα

Αν η πρώτη μέρα του φεστιβάλ ήταν αφιερωμένη στη ζύμωση απόψεων και η δεύτερη στη βιωματική μάθηση, η τρίτη ήταν αμιγώς ψυχαγωγική. Αργά το απόγευμα, κάτω από τις αιωνόβιες ελιές με τους άγριους κορμούς στις Κάμπονες, η Ευανθία Ρεμπούτσικα με το βιολί της, συνοδευόμενη από τον Ανδρέα Συμβουλόπουλο στα πλήκτρα και τον Πάνο Δημητρακόπουλο στο κανονάκι, έδωσαν μια αξέχαστη συναυλία ορχηστρικής μουσικής.

Ήχοι από την «Πολίτικη Κουζίνα» πλημμύρισαν τον ελαιώνα, με τους μουσικούς να επιδίδονται σε αυτοσχεδιασμούς και το κοινό να ενθουσιάζεται, απολαμβάνοντας μια πρωτότυπη μουσική σύμπραξη σε αυτό το αναπάντεχο μέρος. Όταν τελείωσε η συναυλία οι θεατές μουρμούριζαν ικανοποιημένοι, «λίγο ακόμη ήθελα» ή «πολύ το ευχαριστήθηκα», αποδεικνύοντας ότι το φθινόπωρο στις Κυκλάδες είναι ιδανική περίοδος για να έρθουν πιο κοντά οι άνθρωποι μεταξύ και με τον τόπο τους.

Διαβάστε ακόμη

«Νάρκη» το ενεργειακό για τα νοικοκυριά: Ποια μέτρα παίρνει η κυβέρνηση - Τι συζητήθηκε στο ευρωπαϊκό ραντεβού των 27

Η Γκιλφόιλ και τα αμείλικτα ερωτήματα της αμερικανικής στρατηγικής στην Ελλάδα

Ο Τραμπ παγώνει τις κυρώσεις προς τη Ρωσία κι έρχεται ένα βήμα πιο κοντά στον Πούτιν

Πρέσβεις των ΗΠΑ στην Ελλάδα: Κάποτε έδιναν χαστούκια σε υπουργούς, τώρα ένα βράδυ στα μπουζούκια και δρόμο…