Ανήλικοι και ακραία βία: Ο φαύλος κύκλος και το επικίνδυνο κενό αποτροπής

Όσα εξηγεί ο καθηγητής Ψυχιατρικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Γιώργος Φλώρος

🕛 χρόνος ανάγνωσης: 5 λεπτά ┋ 🗣️ Ανοικτό για σχολιασμό

«Δεν βλέπω να υπάρχει κάποιος λόγος, ο οποίος θα οδηγήσει στη μείωση των κρουσμάτων σκληρής βίας μεταξύ των ανηλίκων. Και δεν ξέρω, ποιο μπορεί να είναι το ταβάνι σχετικά με αυτά τα φαινόμενα». Τη σοκαριστική αυτή δήλωση έκανε στο ethnos.gr o επίκουρος καθηγητής Ψυχιατρικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Γιώργος Φλώρος, σημειώνοντας ότι αυτό συμβαίνει, διότι δεν υπάρχει αποτροπή.

Όπως είπε, ούτε η κοινωνία λειτουργεί αποτρεπτικά σε αυτά τα φαινόμενα βίας με νουθεσίες προς τους ανήλικους αλλά ούτε οι τιμωρίες τους φοβίζουν, κυρίως διότι τους ανήλικους τους εξιτάρει ο κίνδυνος.

Ο επίκουρος καθηγητής Ψυχιατρικής του ΑΠΘ υπογράμμισε ότι ο κύριος λόγος που καταγράφονται ολοένα και αυξημένα περιστατικά σκληρής βίας μεταξύ των ανηλίκων και οι τελευταίοι δείχνουν να μην αντιλαμβάνονται την αξία της ανθρώπινης ζωής, είναι ότι εθίζονται στη βία μέσω της εικόνας.

«Βλέπουμε εικόνες βίας ακόμα και μέσα από τα δελτία ειδήσεων και μάλιστα χωρίς φίλτρα, τα οποία παρακολουθεί ολόκληρη η οικογένεια. Φυσικά, οι νέοι βλέπουν σκληρές εικόνες βίας και μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Αυτά τα θλιβερά trends με βία στο TikTok, τα οποία ανεβάζουν νέοι, για να δείξουν πόσο άντρες είναι και πόση εξουσία έχουν επάνω στον άλλον. Ακόμα και κοπέλες προχωρούν σε βίαιες επιθέσεις για το τίποτα. Πριν κάποια χρόνια, όταν μάλωναν δύο έφηβοι, έμπαινε κάποιος και τους χώριζε ή όταν σε καυγά έπεφτε κάποιος κάτω, ο άλλος έφηβος τον άφηνε, γιατί του έφτανε ότι τον νίκησε. Τώρα τα πράγματα είναι διαφορετικά. Δεν αρκεί σε κάποιον έφηβο απλώς να νικήσει αλλά θέλει να τραβήξει και βίντεο, το οποίο θα γίνει viral. Και όσο πιο βίαιο είναι το περιστατικό, τόσο πιο εύκολα θα γίνει ένα βίντεο viral. Ο ένας έφηβος χτυπάει τον άλλον, μέχρι να πάθει ζημιά και δεν σκέφτεται ότι έστω και με ένα χτύπημα ο άλλος μπορεί να μείνει στον τόπο. Οι νέοι έχουν θέμα με την παρορμητικότητά τους, την οποία δεν μπορούν να ελέγξουν. Θέλουν να πάρει ο άλλος ένα πολύ γερό μάθημα», σημειώνει στο ethnos.gr ο κ. Φλώρος.

Έλλειψη συνεκτικών δεσμών

Κατά τον επίκουρο καθηγητή Ψυχιατρικής του ΑΠΘ, ένας άλλος επίσης σημαντικός λόγος που οδηγεί στα ολοένα και αυξανόμενα κρούσματα σκληρής βίας μεταξύ των ανηλίκων, είναι η έλλειψη συνεκτικών δεσμών στην οικογένεια, στο σχολείο αλλά και σε ολόκληρη την κοινωνία.

«Στις μονογονεϊκές οικογένειες, ο μοναδικός γονιός δεν μπορεί να έχει εικόνα για την πλήρη έκταση των όσων συμβαίνουν και όσα κάνει το παιδί του αλλά και στις οικογένειες με δύο γονιούς σε πάρα πολλές περιπτώσεις και ο πατέρας και η μητέρα δουλεύουν πάρα πολλές ώρες, με αποτέλεσμα να λείπουν πολύ από το σπίτι. Αλλά και στο σχολείο εκλείπουν σε σημαντικό βαθμό οι συνεκτικοί κοινωνικοί δεσμοί και βλέπουμε τα παιδιά να προχωρούν σε διάφορα περιστατικά», ανέφερε ο κ. Φλώρος.

Στην έλλειψη συνεκτικών δεσμών στην οικογένεια, με αποτέλεσμα οι ανήλικοι να οδηγούνται ευκολότερα και συχνότερα σε σκληρή βία, συμβάλλει, κατά τον επίκουρο καθηγητή και το γεγονός ότι πλέον οι παππούδες είναι αρκετά ηλικιωμένοι, μια και τα ζευγάρια πλέον συνήθως παντρεύονται σε μεγάλη ηλικία, με αποτέλεσμα να υπάρχει τεράστιο χάσμα μεταξύ των γενεών.

«Παλαιότερα οι παππούδες και οι γιαγιάδες κρατούσαν τα παιδιά, όταν οι γονείς δούλευαν και συνέβαλαν σημαντικά στο μεγάλωμα τους. Πλέον συνήθως είναι μεγάλης ηλικίας και δεν μπορούν να βοηθήσουν στη φύλαξη και ανατροφή των παιδιών. Επίσης, οι πολλές ώρες δουλειάς των γονιών, τους αναγκάζουν σε πολλές περιπτώσεις να αναθέσουν τη φύλαξη των παιδιών τους σε ανθρώπους που δεν είναι μέλη της οικογένειας και οι οποίοι απλώς κοιτούν να μην συμβεί το παραμικρό στο παιδί κατά τις ώρες τις εργασίες τους. Στην ουσία δεν ενσταλάζουν τίποτα στο παιδί», είπε ο επίκουρος καθηγητής Ψυχιατρικής του ΑΠΘ.

«Η κοινωνία παλινδρομεί»

Για παλινδρόμηση των πολιτισμένων κοινωνιών δεκαετίες ή και αιώνες πίσω αναφορικά με το συγκεκριμένο ζήτημα και για φαινόμενα που παραπέμπουν σε τριτοκοσμικές κοινωνίες, κάνει ακόμα λόγο στο ethnos.gr ο κ. Φλώρος.

Όπως λέει χαρακτηριστικά, ο σεβασμός και η προσβολή, είχαν ιδιαίτερη σημασία, για παράδειγμα στον 19ο αιώνα, όταν ήταν και πολύ συχνά τα εγκλήματα τιμής.

«Δυστυχώς, μέσω των σύγχρονων τεχνολογιών αλλά και της έλλειψης στοιχείων πολιτισμού στην κοινωνία οδηγούμαστε προς τα πίσω. Φαινόμενα του τύπου με κοίταξε στραβά ή προσέβαλε την τιμή μου, στην Ελλάδα είχαν σχεδόν εκλείψει μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο και ιδίως από τις δεκαετίες του '60 και του '70. Τώρα τα εγκλήματα τιμής επανέρχονται στον μικρόκοσμο των παιδιών, τα οποία ενδιαφέρει σε μεγάλο βαθμό πώς φαίνονται και οι πολιτισμένες κοινωνίες παλινδρομούν. Είναι σα να βλέπεις γεγονότα που συμβαίνουν σε χώρες του τρίτου κόσμου αλλά, δυστυχώς, συμβαίνουν σε πολιτισμένες κοινωνίες», καταλήγει ο κ. Φλώρος.