Νέο μπλόκο στον διαγωνισμό για τις 1.000 «έξυπνες» κάμερες - Η ΕΑΔΗΣΥ «παγώνει» ξανά το έργο

Στον «πάγο» βάζει για άλλη μια φορά η Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) τον πολυσυζητημένο διαγωνισμό του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης για την ανάπτυξη του πανελλαδικού δικτύου καμερών καταγραφής παραβάσεων του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ), εξέλιξη που προκαλεί νέα καθυστέρηση σε ένα έργο που ήδη έχει βρεθεί δύο φορές στο επίκεντρο έντονων αντιδράσεων από την αγορά.

Με απόφασή της, η Αρχή έκανε δεκτά τα αιτήματα προσωρινής προστασίας που υπέβαλαν δύο από τους ενδιαφερόμενους οικονομικούς φορείς και διέταξε την αναστολή της διαγωνιστικής διαδικασίας έως ότου εξεταστούν σε βάθος οι προδικαστικές προσφυγές που έχουν κατατεθεί κατά της νέας διακήρυξης. Αυτό σημαίνει ότι η αποσφράγιση των προσφορών, η οποία είχε προγραμματιστεί για τις 27 Ιουλίου, πιθανότατα θα χρειαστεί να μετατεθεί, με το έργο να μένει για άλλη μια φορά στον αέρα μέχρι την έκδοση της οριστικής απόφασης της ΕΑΔΗΣΥ.

Πρόκειται για το δεύτερο σοβαρό εμπόδιο που συναντά ο εν λόγω διαγωνισμός μέσα σε διάστημα μόλις λίγων εβδομάδων, γεγονός που ενισχύει τις αμφιβολίες για το κατά πόσο το υπουργείο κατάφερε, με τη δεύτερη προκήρυξη, να αντιμετωπίσει τις ενστάσεις που είχε ήδη διατυπώσει η αγορά, καθώς την ώρα που η Περιφέρεια Αττικής ολοκληρώνει την εγκατάσταση του δικού της δικτύου των 388 καμερών, το υπουργείο παραμένει στις 8 που έχει ήδη τοποθετήσει πιλοτικά πασχίζοντας να φέρει εις πέρας τη διαδικασία.

Η πορεία του διαγωνισμού μόνο ομαλή δεν μπορεί να χαρακτηριστεί. Η πρώτη διαδικασία ύστερα από μεγάλη καθυστέρηση είχε προκηρυχθεί στα τέλη Απριλίου με στόχο να αναδειχθεί ο ανάδοχος για το έργο του «Ενιαίου Εθνικού Συστήματος Ψηφιακής Καταγραφής και Διαχείρισης Ελέγχων και Προστίμων Τροχαίας». Ωστόσο, πριν ακόμη λήξει η προθεσμία υποβολής προσφορών, ο διαγωνισμός βρέθηκε αντιμέτωπος με τρεις προδικαστικές προσφυγές από ενδιαφερόμενα επιχειρηματικά σχήματα.

Οι εταιρείες υποστήριζαν ότι βασικοί όροι της διακήρυξης δημιουργούσαν σοβαρές ασάφειες, τόσο ως προς τις τεχνικές απαιτήσεις όσο και ως προς το οικονομικό αντικείμενο, καθιστώντας εξαιρετικά δύσκολη την ορθή κοστολόγηση του έργου και περιορίζοντας, κατά την άποψή τους, τον ανταγωνισμό.

Το αποτέλεσμα ήταν το υπουργείο να αποσύρει τη διαδικασία στα τέλη Μαΐου και να προχωρήσει λίγες ημέρες αργότερα σε επαναπροκήρυξη, με αναθεωρημένα τεύχη δημοπράτησης και σειρά αλλαγών που στόχευαν να απαντήσουν στις σημαντικότερες παρατηρήσεις της αγοράς.

Ωστόσο η πορεία έδειξε πως ούτε η νέα διακήρυξη αποδείχθηκε αρκετή για να κλείσει το μέτωπο των αντιδράσεων με τους δύο εκ των τριών προσφευγόντων να επανέρχονται με νέες προσφυγές.

Νέες προσφυγές, νέα αναστολή

Στη δεύτερη διαδικασία, προδικαστικές προσφυγές κατέθεσαν οι εταιρείες MAYCON και AKTOR Κατασκευές, ζητώντας την ακύρωση της νέας προκήρυξης. Το 2ο Κλιμάκιο της ΕΑΔΗΣΥ, εξετάζοντας τα αιτήματα προσωρινής προστασίας στις 6 Ιουλίου, έκρινε ότι οι λόγοι που επικαλούνται οι δύο εταιρείες δεν μπορούν να απορριφθούν ως προδήλως αβάσιμοι. Παράλληλα διαπίστωσε ότι εάν ο διαγωνισμός συνεχιζόταν κανονικά, θα μπορούσε να προκληθεί βλάβη στους προσφεύγοντες πριν υπάρξει οριστική κρίση επί της υπόθεσης.

Η ΕΑΔΗΣΥ σημειώνει πως «επειδή, α) οι υπό κρίση προσφυγές δεν παρίστανται προδήλως απαράδεκτες, β) ενδέχεται να υφίσταται βλάβη των προσφευγουσών από την προσβαλλόμενη διακήρυξη και τους όρους αυτής και γ) οι λόγοι των υπό κρίση προσφυγών δεν παρίστανται καταρχήν προδήλως αβάσιμοι, δεδομένου ότι η οριστική απόφαση περί της βασιμότητας των προσφυγών χρήζει περαιτέρω εξέτασης», αποφασίζεται «η αναστολή διενέργειας του προκείμενου διαγωνισμού, η οποία έχει οριστεί για την Δευτέρα 27/07/2026 και ώρα 17:00», έως ότου εκδοθεί η οριστική απόφαση επί των προσφυγών, χωρίς πάντως να προδικάζεται το αποτέλεσμά τους.

Να σημειωθεί ότι ο δεύτερος διαγωνισμός προβλέπει προϋπολογισμό 35,53 εκατ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ, δηλαδή περίπου 44,06 εκατ. ευρώ με ΦΠΑ, ποσό σχεδόν ταυτόσημο με εκείνο της πρώτης προκήρυξης, αλλά με μία σημαντική διαφοροποίηση. Στον αρχικό διαγωνισμό είχε προβλεφθεί και δικαίωμα προαίρεσης, καθώς και δυνατότητα επέκτασης της διάρκειας της σύμβασης, με αποτέλεσμα το συνολικό δυνητικό οικονομικό αντικείμενο να εκτοξεύεται στα 88,1 εκατ. ευρώ.

Η δεύτερη προκήρυξη προβλέπει εξαετή διάρκεια σύμβασης και χαρακτηρίζει το έργο ως αυτοχρηματοδοτούμενο, καθώς η αποπληρωμή του αναδόχου θα προέρχεται από τα πρόστιμα που θα βεβαιώνονται μέσω του νέου συστήματος, χωρίς επιβάρυνση του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων.

Οι ενστάσεις στον πρώτο διαγωνισμό

Μία από τις βασικότερες αιτιάσεις των προσφυγών στον πρώτο διαγωνισμό που ματαιώθηκε αφορούσε τον μη προσδιορισμό των ακριβών θέσεων εγκατάστασης των καμερών, κάτι που, σύμφωνα με υποψήφιους αναδόχους, δυσχεραίνει τον ακριβή υπολογισμό του κόστους εγκατάστασης, της διασύνδεσης και της συντήρησης του εξοπλισμού.

Σύμφωνα με τα τεύχη του νέου διαγωνισμού, οι τοποθεσίες θα καθοριστούν στην πρώτη φάση του έργου, στο στάδιο της μελέτης εφαρμογής που θα συντάξει ο ανάδοχος, αλλά την τελική επιλογή χωροθέτησης θα κάνει το υπουργείο με βάση τις ανάγκες της Τροχαίας.

Αντιδράσεις είχε προκαλέσει και η επιλογή να αντιμετωπίζονται ως ενιαία προμήθεια κάμερες διαφορετικών τεχνικών χαρακτηριστικών, παρότι προορίζονται για διαφορετικές κατηγορίες οδικών υποδομών, ενώ σημαντικό σημείο τριβής ήταν και το χρηματοδοτικό μοντέλο της σύμβασης, καθώς η αποζημίωση του αναδόχου ήταν άμεσα συνδεδεμένη με τα έσοδα από τα πρόστιμα.

Η νέα οικονομική τεκμηρίωση, πάντως, επιχειρεί να αποδείξει ότι το έργο είναι βιώσιμο ακόμη και με ιδιαίτερα συντηρητικές παραδοχές. Υπολογίζει ότι κάθε κάμερα θα καταγράφει κατά μέσο όρο λιγότερες από δύο παραβάσεις ημερησίως, οδηγώντας σε ακαθάριστα έσοδα περίπου 96,4 εκατ. ευρώ κατά την πρώτη πενταετία. Ακόμη και στο δυσμενέστερο σενάριο, με αυξημένες ενστάσεις, μειωμένη εισπραξιμότητα και σταδιακή υποχώρηση της παραβατικότητας, τα έσοδα εκτιμώνται στη διακήρυξη σε περίπου 47 εκατ. ευρώ, ενώ το μοντέλο προβλέπει ότι η συμμόρφωση των οδηγών θα οδηγεί σε ετήσια μείωση των καταγεγραμμένων παραβάσεων κατά περίπου 10%.

Το σχέδιο για τις 1.000 κάμερες

Το έργο προβλέπει την εγκατάσταση 1.000 σταθερών καμερών σε επιλεγμένα σημεία του οδικού δικτύου. Από αυτές περίπου 700 θα ελέγχουν κυρίως παραβιάσεις ερυθρού σηματοδότη, ενώ οι υπόλοιπες θα είναι προσανατολισμένες στην καταγραφή υπερβάσεων των ορίων ταχύτητας.

Η πρώτη φάση αφορά εγκαταστάσεις σε Αττική, Θεσσαλονίκη και Κρήτη, ενώ στη συνέχεια το δίκτυο θα μπορεί να επεκταθεί και σε άλλες περιοχές της χώρας. Παράλληλα, το πληροφοριακό σύστημα σχεδιάζεται ώστε να μπορεί να αναβαθμίζεται μέσω λογισμικού, επιτρέποντας στο μέλλον την αυτόματη διαπίστωση και άλλων παραβάσεων, όπως χρήση κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση, η μη χρήση ζώνης ασφαλείας ή η παράνομη κίνηση σε λεωφορειολωρίδες.

Η διαδικασία θα είναι σχεδόν πλήρως ψηφιακή. Μετά την καταγραφή της παράβασης, το σύστημα θα αναγνωρίζει την πινακίδα κυκλοφορίας, θα διασταυρώνει τα στοιχεία με τα κρατικά μητρώα και θα δημιουργεί ηλεκτρονικό φάκελο. Πριν αποσταλεί οποιοδήποτε πρόστιμο, κάθε καταγραφή θα ελέγχεται από εξουσιοδοτημένο προσωπικό της Ελληνικής Αστυνομίας, ενώ οι πολίτες θα ενημερώνονται μέσω των ψηφιακών υπηρεσιών του Δημοσίου, έχοντας τη δυνατότητα να δουν το αποδεικτικό υλικό, να εξοφλήσουν ηλεκτρονικά το πρόστιμο ή να υποβάλουν ένσταση.

Διαβάστε ακόμη

Νέο μπλόκο στον διαγωνισμό για τις 1.000 κάμερες - Η ΕΑΔΗΣΥ «παγώνει» ξανά το έργο

Φοιτητικές εστίες στην Ελλάδα: Το μεγάλο έλλειμμα της φοιτητικής στέγασης

«Καμπανάκι» Θωμαΐδη για τη φωτιά στο Ωραιόκαστρο: Τοξικές ουσίες μπορεί να αποθηκευτούν για χρόνια στον ανθρώπινο οργανισμό

Η αποκαθήλωση της Μαρίας, το μεγάλο φαγοπότι των υδρομετρητών και το συγχωροχάρτι στον Τραμπ