Σχολικά δρομολόγια: Το τίμημα του κακού σχεδιασμού πληρώνουν εκατοντάδες μαθητές στην Αττική

Σε αδιέξοδο παραμένει η μεταφορά εκατοντάδων μαθητών στην Ανατολική Αττική, με δεκάδες σχολικά δρομολόγια να εξακολουθούν να μην έχουν ανάδοχο και οικογένειες να καλούνται να βρουν μόνες τους τρόπο για να πάνε και να γυρίσουν τα παιδιά τους στο σχολείο.Σχεδόν δύο μήνες αφότου χτύπησε το πρώτο κουδούνι της φετινής χρονιάς, γονείς και μαθητές είναι στο ίδιο έργο θεατές σε αυτήν την περιφέρεια της Αττικής, η οποία μάλιστα αποτελεί μια περιοχή που επιλέγουν για μόνιμη κατοικία όλο και περισσότεροι πολίτες της πρωτεύουσας.424866_1Ακόμα και σήμερα σχεδόν ένα στα πέντε δρομολόγια στην Ανατολική Αττική παραμένει άγονο, γεγονός που όπως φαίνεται αποτελεί παράπλευρη απώλεια και της διαρκούς επέκτασης του ΟΑΣΑ, η οποία έβγαλε εκτός παιχνιδιού τα ΚΤΕΛ που μέχρι πρότινος εξυπηρετούσαν μεγάλο μερίδιο των σχολικών δρομολογίων, αλλά πλέον δεν μπορούν να πάρουν μέρος ούτε στους διαγωνισμούς καθώς... δεν έχουν ούτε φορολογική ούτε ασφαλιστική ενημερότητα. Η Πολιτεία, όμως δεν έβαλε μόνο στην περίπτωση του συγκοινωνιακού σχεδιασμού το κάρο μπροστά από το άλογο. Το ίδιο έκανε και με την ίδρυση πρότυπων και Ωνάσειων σχολείων, η λειτουργία των οποίων αύξησε τις ανάγκες της μαθητικής μετακίνησης καθώς απομάκρυνε ένα τμήμα του μαθητικού πληθυσμού από τα σχολεία της γειτονιάς, χωρίς να υπάρχει πρόνοια για τον τρόπο της μετακίνησής τους.Στη συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου, ο περιφερειάρχης Αττικής, Νίκος Χαρδαλιάς παρουσίασε στοιχεία για την έκταση του προβλήματος σε ολόκληρη την Αττική, αναγνωρίζοντας ότι η Ανατολική πλευρά του νομού βρίσκεται σε σαφώς δυσμενέστερη θέση από τις υπόλοιπες περιοχές. Σύμφωνα με αυτά, το 2024, τα δρομολόγια σχολικής μεταφοράς ανέρχονταν σε 1.670, εκ των οποίων τα 103 είχαν μείνει άγονα. Ωστόσο στην τελευταία καταγραφή που πραγματοποιήθηκε στις 21 Οκτωβρίου, οι ανάγκες είχαν εκτοξευτεί στα 2.279 δρομολόγια, δηλαδή 609 περισσότερα, μία αύξηση της τάξης του 36,5%. Από αυτά, σύμφωνα με τον περιφερειάρχη, τα 2.152 εξυπηρετούν περίπου 30.000 μαθητές, ενώ 127 παραμένουν χωρίς ανάδοχο.Η Ανατολική Αττική συγκεντρώνει το μεγαλύτερο βάρος, με 74 άγονα δρομολόγια και ποσοστό άγονων που φτάνει το 18,7%, δηλαδή σχεδόν ένα στα πέντε δρομολόγια. Αντίθετα, στον Κεντρικό Τομέα, όπως ανέφερε, από τα 437 δρομολόγια μόνο ένα παραμένει άγονο, ενώ στα νησιά, όπου καταγράφονται 255 δρομολόγια, δεν υπάρχει κανένα.Στην επέκταση του ΟΑΣΑ «δείχνει» ο ΧαρδαλιάςΟ περιφερειάρχης απέδωσε μέρος του προβλήματος στις αλλαγές που έχουν συντελεστεί στο συγκοινωνιακό δίκτυο της Αττικής. Η επέκταση του ΟΑΣΑ σε περιοχές εκτός του παραδοσιακού αστικού ιστού, όπως το Λαύριο, η Κερατέα, η Ραφήνα, η Νέα Μάκρη, το Γραμματικό, το Μαρκόπουλο και το Πόρτο Ράφτη, άλλαξε άρδην τα δεδομένα για τα ΚΤΕΛ, τα οποία αντιμετώπιζαν ήδη οικονομικά προβλήματα.«Η επέκταση του ΟΑΣΑ είναι καλό πράγμα», σημείωσε ο κ. Χαρδαλιάς, υποστηρίζοντας ωστόσο ότι η συγκεκριμένη εξέλιξη «έφερε στο όριο της κατάρρευσης τα ΚΤΕΛ». Όπως εξήγησε, επιχειρήσεις που εκτελούσαν στο παρελθόν σχολικά δρομολόγια αντιμετωπίζουν πλέον οικονομικές δυσκολίες και αδυνατούν να συμμετάσχουν στους διαγωνισμούς, καθώς δεν μπορούν να προσκομίσουν φορολογική και ασφαλιστική ενημερότητα.Ο κ. Χαρδαλιάς αναφέρθηκε και στις περίπου 30 άγονες διαδρομές στον Πειραιά, οι οποίες εκτελούνται με μικρά οχήματα εννέα έως έντεκα θέσεων. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι επαγγελματίες αποφεύγουν να δεσμεύσουν τα συγκεκριμένα οχήματα για σχολικές μεταφορές, καθώς η τουριστική περίοδος αρχίζει πλέον από τον Απρίλιο και φτάνει μέχρι τον Οκτώβριο με αποτέλεσμα η εποχικότητα της τουριστικής δραστηριότητας να περιορίζει τη διαθεσιμότητα οχημάτων για τις σχολικές ανάγκες.Ο περιφερειάρχης υποστήριξε ότι το πρόβλημα δεν είναι απλώς το ύψος της αποζημίωσης, αναφέροντας ως παράδειγμα δύο «γειτονικά» δρομολόγια στην περιοχή του Κουβαρά: το ένα, όπως είπε, με ημερήσιο κόστος 131 ευρώ, καλύφθηκε από ανάδοχο, ενώ το άλλο, με κόστος 163 ευρώ, παρέμεινε άγονο. Συμπλήρωσε πως η αύξηση της τιμής δεν αποτελεί πάντα τη λύση, καθώς όπως τόνισε, αν η Περιφέρεια αρχίσει να αυξάνει χωρίς όρια τις τιμές για τα δρομολόγια που δεν καλύπτονται, υπάρχει κίνδυνος οι ανάδοχοι να αποσύρονται ή να μην καταθέτουν προσφορές, περιμένοντας υψηλότερες αποζημιώσεις. Από το 2022 έως το 2025, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, πραγματοποιήθηκαν στην Αττική 140 διαγωνιστικές διαδικασίες, ενώ σε μία μόνο χρονιά έφτασαν τις 174. Ωστόσο παρά τις αλλεπάλληλες προσπάθειες, το πρόβλημα παραμένει άλυτο. Ο Νίκος Χαρδαλιάς ανέφερε ότι τον Ιούλιο πραγματοποιήθηκε για το θέμα αυτό συνάντηση στο Μέγαρο Μαξίμου, με τη συμμετοχή του αντιπροέδρου της κυβέρνησης, τεσσάρων υπουργών και υπηρεσιακών παραγόντων, έπειτα από δημόσια διαβούλευση για το ζήτημα, αλλά φαίνεται πως τα αποτελέσματά της ήταν επίσης φτωχά. Ο περιφερειάρχης δεν παρέλειψε να αναφέρει και την έλλειψη ανθρώπινου δυναμικού στην Περιφέρεια κάνοντας μία αντιπαραβολή με την περίπτωση του ΟΑΣΑ. Οπως τόνισε, ο Οργανισμός προγραμματίζει κι εκτελεί καθημερινά περίπου 1.280 δρομολόγια και για τον σκοπό αυτόν διαθέτει 400 - 500 εργαζομένους, ενώ η αρμόδια υπηρεσία της Περιφέρειας που χειρίζεται πάνω από 2.200 δρομολόγια στηρίζεται σε περίπου 20 εργαζομένους.Ανέφερε ότι έχουν εγκριθεί βελτιωμένες τιμές, ενώ προωθείται και η προμήθεια εκατοντάδων ειδικών οχημάτων για τη μεταφορά μαθητών με αναπηρία μέσω νέας χρηματοδότησης και προγραμμάτων ΕΣΠΑ. Για να προχωρήσει, ωστόσο, η συγκεκριμένη διαδικασία, εκκρεμεί το κανονιστικό πλαίσιο που θα αφορά τους οδηγούς και τους συνοδούς.Με στόχο να βρεθεί λύση στο μείζον ζήτημα της μαθητικής μεταφοράς που επανέρχεται κάθε χρόνο, η Περιφέρεια επιχειρεί να περάσει από τους ετήσιους διαγωνισμούς σε συμβάσεις τριετούς διάρκειας, αλλά και η προοπτική αυτή, σύμφωνα με τον κ. Χαρδαλιά, αντιμετωπίζεται με επιφυλάξεις από επαγγελματίες που δεν θέλουν να δεσμεύονται για μεγάλο χρονικό διάστημα, ιδιαίτερα όταν η τουριστική περίοδος διευρύνεται. Στο τραπέζι βρίσκεται και η αλλαγή των ορίων απόστασης που καθορίζουν ποιοι μαθητές δικαιούνται μεταφορά, με τον περιφερειάρχη να τονίζει, πάντως, ότι οποιαδήποτε αλλαγή θα πρέπει να ισχύσει οριζόντια σε όλη την Αττική και όχι μόνο στην Ανατολική.Ο ίδιος ξεκαθάρισε, πάντως, ότι η Περιφέρεια δεν μπορεί να δημιουργήσει από μόνη της έναν δημόσιο συγκοινωνιακό φορέα για την κάλυψη των σχολικών μεταφορών, καθώς για ένα τέτοιο εγχείρημα, όπως είπε, θα απαιτούνταν περί τα 2.500 λεωφορεία, 3.000 οδηγοί και 600 διοικητικοί εργαζόμενοι, αλλά και αλλαγή του νομοθετικού πλαισίου. «Δεν υπάρχει μαγικό ραβδί», σημείωσε, ζητώντας λύση από την κεντρική κυβέρνηση και ειδικά για την Ανατολική Αττική.Αιχμές για πρότυπα και Ωνάσεια χωρίς συνολικό σχεδιασμό μεταφοράςΣτο κάδρο των αιτιών, ο κ. Χαρδαλιάς έβαλε και την ίδρυση των πρότυπων και Ωνασείων σχολείων αφήνοντας να εννοηθεί πως προχώρησαν χωρίς να υπάρχει μέριμνα για το πώς θα φτάνουν οι μαθητές σε αυτά, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για σχολεία που εξυπηρετούν παιδιά από μεγαλύτερη γεωγραφική ακτίνα: «Το κράτος καλά κάνει. Νομοθετεί Ωνάσεια, νομοθετεί πρότυπα, θέλει να ανοίξει όλο αυτό, αλλά την ίδια στιγμή χρειάζεται όπως σε άλλα ζητήματα πολύ σημαντικά που υπάρχει επιτελικότητα, να αποκτήσει λίγο επιτελική προσέγγιση και το ζήτημα αυτό», ανέφερε χαρακτηριστικά.Σε απόγνωση οι γονείςΤον καθημερινό Γολγοθά που καλούνται να ανέβουν οι οικογένειες μετέφερε στο Περιφερειακό Συμβούλιο ο Ευάγγελος Νούσης, πρόεδρος των συλλόγων γονέων και κηδεμόνων του Δήμου Σαρωνικού. Όπως ανέφερε, δεν προχώρησε η σύσταση του φορέα που θα έπρεπε να έχει αναλάβει την εποπτεία της σχολικής μεταφοράς, ενώ δεδομένου του ράλι τιμών στα καύσιμα, χαρακτήρισε μικρή την αύξηση του 5% που προέκυψε μετά τη συνάντηση με τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης. «Εμείς όμως εδώ δεν είμαστε ούτε με το μέρος των αναδόχων ούτε με το μέρος των πολιτικών. Είμαστε οι γονείς», τόνισε, περιγράφοντας την καθημερινότητα των οικογενειών. «Δεν μπορεί ο γονιός να παίρνει συνέχεια άδεια από τη δουλειά του για να μεταφέρει το παιδί του», είπε προσθέτοντας πως η Πολιτεία αδυνατεί να επιλύσει το ζητημα παρά το έντονο δημογραφικό: «Έχουμε 100.000 λιγότερα παιδιά από το 2006 μέχρι το 2026 στην πρώτη δημοτικού. Αν είχαμε αυτά τα 100.000 παιδιά και τα περισσότερα ήταν στο νομό Αττικής, δεν θα μπορούσαμε να τα μετακινήσουμε».Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις δυσκολίες μετακίνησης σε περιοχές όπως ο Κουβαράς, τα Καλύβια, η Ανάβυσσος και το Λαγονήσι θέτοντας αφενός το ζήτημα του ύψους της χρηματοδότησης των σύντομων διαδρομών όσο και του τρόπου υπολογισμού των αποστάσεων, επισημαίνοντας ότι οι διαδρομές δεν μπορούν να εξετάζονται μόνο αριθμητικά, χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι πραγματικές συνθήκες μετακίνησης. Για την περιοχή της Αναβύσσου και του Λαγονησίου, μάλιστα, ανέφερε ότι έχει προταθεί από την Περιφέρεια μετακίνηση μέσω της παραλιακής λεωφόρου, την οποία χαρακτήρισε «καρμανιόλα».Μαραθώνας: 340 παιδιά χωρίς εξασφαλισμένη μεταφοράΠροβληματική είναι η κατάσταση και στον Δήμο Μαραθώνα, όπως ανέφερε η Αθηνά Κατσέλα, αντιπρόεδρος του Συλλόγου Γονέων και Κηδεμόνων Μαραθώνα, η οποία τόνισε ότι 17 δρομολόγια της περιοχής παρέμεναν άγονα, παρά το γεγονός ότι έχουν ήδη περάσει περίπου δύο μήνες από την έναρξη της σχολικής χρονιάς. Όπως είπε, τα συγκεκριμένα δρομολόγια είχαν συμπεριληφθεί στη διαπραγμάτευση της Περιφέρειας χωρίς ακόμα να έχει δοθεί οριστική λύση.Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, περίπου 340 παιδιά από 13 σχολικές μονάδες, από το νηπιαγωγείο έως το λύκειο, δεν είχαν εξασφαλισμένη μεταφορά. Ανάμεσά τους βρίσκονται 130 μαθητές του 2ου Γυμνασίου, 64 μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Αγίας Μαρίνας και 16 μαθητές του ειδικού σχολείου Παμμακάριστος.Η κ. Κατσέλα σημείωσε πως η ίδια κατάσταση επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο ζητώντας να προκηρυχθούν άμεσα τα 17 δρομολόγια, με ευθύνη και χρηματοδότηση της Περιφέρειας, χωρίς εξαιρέσεις που θα αφήνουν παιδιά εκτός εξαιτίας του κόστους της διαδρομής. Παράλληλα, έθεσε ζήτημα ασφαλών στάσεων και επαρκούς χρηματοδότησης, αλλά και έγκαιρης ενημέρωσης των γονέων προτείνονυας να αντιμετωπιστεί η σχολική μεταφορά ως δημόσια υπηρεσία και υπογραμμίζοντας πως «η ασφαλής μεταφορά στο σχολείο είναι δικαίωμα κάθε παιδιού και όχι χάρη».Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η δημοτική σύμβουλος Μαραθώνα, Σοφία Χαμηλοθώρη, η οποία ζήτησε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα και σαφή δέσμευση για την κάλυψη των διαδρομών, επισημαίνοντας ότι, όταν οι ημερομηνίες δεν τηρούνται, πρέπει να υπάρχει ανάληψη ευθύνης. Τόνισε ότι το ζήτημα δεν αφορά αποκλειστικά την Περιφέρεια, αλλά και το υπουργείο, τους δήμους και συνολικά τους φορείς που έχουν αρμοδιότητα στον σχεδιασμό και την υλοποίηση της σχολικής μεταφοράς: «Δεν μιλάμε πλέον για ένα αιφνίδιο γεγονός, διότι επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο», σημείωσε.