Typhoon: Το ελληνικό πλοίο που καθαρίζει ακτές - Σε επτά χρόνια συλλέχθηκαν απορρίμματα που γεμίζουν 22 Ολυμπιακών διαστάσεων πισίνες

Είκοσι άνθρωποι πλήρωμα. Καθημερινή αποστολή τους να κρατούν καθαρές τις ακτές σε αμέτρητες αμμώδεις παραλίες ή βραχώδεις όρμους, όπου η πρόσβαση είναι από δύσκολη έως αδύνατη από την ξηρά. Το Typhoon, ένα πλοίο μήκους 72 μέτρων, έχει ως αποκλειστική αποστολή τον καθαρισμό των ελληνικών ακτών και οι άνθρωποι που έχουν αναλάβει αυτή την ευθύνη συγκεντρώνουν, διαχωρίζουν και καταγράφουν σε καθημερινή βάση από 500 έως 1.000 κιλά απορριμμάτων.

Όπως αναφέρει σε εκτενές ρεπορτάζ του το euronews.com, για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος της προσπάθειας που καταβάλλεται, τα τελευταία επτά χρόνια, το Thyphoon Project έχει συμβάλει στον καθαρισμό 10.000 ακτών, μαζεύοντας περίπου 1.140 τόνους σκουπιδιών, μια ποσότητα που αντιστοιχεί σε 22 ολυμπιακών διαστάσεων πισίνες ή 1.160 μεγάλα εμπορευματοκιβώτια.

Το κουτάκι μπίρας από την Ισπανία

Στις περισσότερες περιπτώσεις, μάλιστα, τα απορρίμματα δεν προέρχονται από επισκέπτες που αφήνουν σκουπίδια στις παραλίες. Πρόκειται κυρίως για αντικείμενα που μεταφέρονται στις ακτές από τα θαλάσσια ρεύματα, πολλές φορές από πολύ μακρινές περιοχές.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ένα κουτάκι μπίρας που εντοπίστηκε στη νησίδα Πάτροκλος, στον Σαρωνικό Κόλπο, περίπου 65 ναυτικά μίλια από την Αθήνα. Πάνω του υπήρχε διαφήμιση στα ισπανικά για Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου της δεκαετίας του 1990, αποδεικνύοντας πόσο μακριά μπορούν να ταξιδέψουν τα απορρίμματα μέσα στη θάλασσα.

Πώς λειτουργεί το πρόγραμμα Typhoon

Το πρόγραμμα ξεκίνησε τον Ιούλιο του 2019 και αποτελεί πρωτοβουλία του Κοινωφελούς Ιδρύματος «Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης». Μέχρι τον Φεβρουάριο του 2023 είχε ολοκληρωθεί ο πρώτος κύκλος καθαρισμού των νησιών, καθώς και του μεγαλύτερου μέρους της ηπειρωτικής ακτογραμμής.

Η πρόσβαση στις δυσπρόσιτες ακτές πραγματοποιείται με τη βοήθεια πέντε φουσκωτών σκαφών. Τα μέλη της ομάδας συγκεντρώνουν τα απορρίμματα και στη συνέχεια τα μεταφέρουν στο πλοίο, όπου ακολουθεί η διαδικασία διαλογής και καταγραφής.

Η αποστολή, ωστόσο, δεν περιορίζεται στη συλλογή των σκουπιδιών. Εξίσου σημαντική είναι η καταγραφή και η ανάλυση των δεδομένων, καθώς μέσα από αυτές τις πληροφορίες οι επιστήμονες μπορούν να κατανοήσουν καλύτερα την έκταση και τις πηγές της θαλάσσιας ρύπανσης.

«Η μεγαλύτερη βάση δεδομένων για τη θαλάσσια ρύπανση στη Μεσόγειο»

«Ένα μέρος του προγράμματος αφορά τη συλλογή των απορριμμάτων, αλλά το δεύτερο εξίσου σημαντικό μέρος είναι η συγκέντρωση δεδομένων. Καταγράφουμε αναλυτικά όλα τα απορρίμματα. Γνωρίζουμε ακριβώς τις ποσότητες, πόσα κιλά και πόσα αντικείμενα προέρχονται από κάθε παραλία. Αυτή τη στιγμή διαθέτουμε τη μεγαλύτερη βάση δεδομένων για τη θαλάσσια ρύπανση στη Μεσόγειο και την εμπλουτίζουμε καθημερινά», αναφέρει στο Euronews ο Θανάσης Μπέσιος, υπεύθυνος του προγράμματος Typhoon.

Το Κοινωφελές Ίδρυμα «Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης» ξεκίνησε τη δραστηριότητά του πριν από περίπου εννέα χρόνια και επικεντρώνεται σε τρεις βασικούς τομείς: την προστασία του περιβάλλοντος, με ιδιαίτερη έμφαση στη θάλασσα, την ενίσχυση της μικρής επιχειρηματικότητας και την πραγματοποίηση δωρεών προς τρίτους για την εξυπηρέτηση του κοινού καλού.

Τα αποτελέσματα της επταετούς παρουσίας του Typhoon στα ελληνικά νερά είναι εντυπωσιακά, αλλά ταυτόχρονα αποκαλύπτουν το μέγεθος του προβλήματος.

«Με το Typhoon έχουμε συγκεντρώσει περισσότερους από 1.140 τόνους απορριμμάτων. Για να μπορέσει κάποιος να αντιληφθεί αυτή την ποσότητα, μιλάμε για 22 πισίνες ολυμπιακών διαστάσεων ή περίπου 1.160 μεγάλα εμπορευματοκιβώτια», σημειώνει η Πέγκυ Ξηροταγάρου, εκτελεστική διευθύντρια του Ιδρύματος.

Η ρύπανση ξεκινά (και) μακριά από τη θάλασσα

Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν περιορίζεται στις ακτές. Σε πολλές περιοχές της χώρας εξακολουθούν να λειτουργούν ανεξέλεγκτοι και παράνομοι χώροι απόρριψης απορριμμάτων, με αποτέλεσμα μεγάλο μέρος της ρύπανσης να ξεκινά από την ενδοχώρα και να καταλήγει τελικά στο υδάτινο περιβάλλον.

«Παρατηρώντας τα απορρίμματα που βρίσκαμε στις ακτές, συνειδητοποιήσαμε ότι ένα μεγάλο ποσοστό τους προερχόταν από την ενδοχώρα. Έτσι, το 2024 δημιουργήσαμε ένα νέο πρόγραμμα με την ονομασία Cyclone. Πρόκειται για μια πρωτοβουλία μεγάλης κλίμακας που περιλαμβάνει καθαρισμούς σε λίμνες, ποτάμια και αρχαιολογικούς χώρους», εξηγεί η Πέγκυ Ξηροταγάρου.

Στο πλαίσιο του προγράμματος έχουν δημιουργηθεί τρεις μεγάλες ομάδες σε διαφορετικές περιοχές της Ελλάδας, οι οποίες συγκεντρώνουν καθημερινά περισσότερα από 1.000 κιλά απορριμμάτων.

Παράλληλα, το Typhoon συνεργάζεται με επιστημονικούς φορείς και πανεπιστήμια, προκειμένου να ενισχύσει την έρευνα γύρω από τη θαλάσσια ρύπανση.

Συγκεκριμένα, συνεργάζεται με το Εργαστήριο Θαλάσσιας Γεωλογίας και Φυσικής Ωκεανογραφίας του Τμήματος Γεωλογίας του Πανεπιστημίου Πατρών, για τη μελέτη των απορριμμάτων που συσσωρεύονται στον πυθμένα του Σαρωνικού και του Θερμαϊκού Κόλπου.

Επιπλέον, συνεργάζεται με την ερευνητική ομάδα Θαλάσσιας Τηλεπισκόπησης του Πανεπιστημίου Αιγαίου, με στόχο τον εντοπισμό και τη χαρτογράφηση πλαστικών απορριμμάτων μέσω σύγχρονων τεχνολογικών μεθόδων.

Εκπαίδευση των παιδιών για την προστασία του περιβάλλοντος

Ένα ακόμη σημαντικό σκέλος της δράσης του προγράμματος είναι η περιβαλλοντική εκπαίδευση. Στα νησιά που επισκέπτεται το πλοίο διοργανώνονται δραστηριότητες σε συνεργασία με τα τοπικά σχολεία, ώστε τα παιδιά να γνωρίσουν από κοντά το πρόβλημα της θαλάσσιας ρύπανσης.

Οι ομάδες του προγράμματος επισκέπτονται σχολικές αίθουσες, ενημερώνουν τους μαθητές και τους συνοδεύουν σε παραλίες, όπου μπορούν να δουν με τα μάτια τους τις συνέπειες της ανεξέλεγκτης απόρριψης σκουπιδιών.

«Σε κάθε περιοχή που επισκεπτόμαστε ακολουθούμε μια ολοκληρωμένη προσέγγιση. Η δουλειά μας δεν περιορίζεται στους καθαρισμούς. Έχουμε σχεδιάσει και υλοποιούμε εκπαιδευτικά προγράμματα, στα οποία συμμετέχουν και τα σχολεία. Μπαίνουμε στις σχολικές αίθουσες και πηγαίνουμε τα παιδιά στις παραλίες, προκειμένου να ευαισθητοποιηθούν», αναφέρει η Πέγκυ Ξηροταγάρου στο Euronews.

Όπως τονίζει, ο τελικός στόχος είναι τα παιδιά να γίνουν υπεύθυνοι πολίτες και να σταματήσει η αλόγιστη χρήση πλαστικών μιας χρήσης.

Η δράση του Typhoon και του Cyclone αναδεικνύει ότι η προστασία των ελληνικών ακτών δεν αφορά μόνο τον καθαρισμό των παραλιών. Απαιτεί συστηματική καταγραφή, επιστημονική έρευνα, συνεργασία και κυρίως αλλαγή νοοτροπίας, ώστε τα απορρίμματα να μην καταλήγουν εξαρχής στο φυσικό περιβάλλον.

Διαβάστε ακόμη

Με αντι-NAVTEX απάντησε η Τουρκία στις έρευνες για το καλώδιο Ελλάδας-Κύπρου

Στα δικαστήρια οι νοσοκομειακοί γιατροί για την ηλεκτρονική συνταγογράφηση - Μπαράζ προβλημάτων

Pizza Fan: Προς άνοιγμα τα καταστήματα - Αποδεσμεύονται τραπεζικοί λογαριασμοί

Νέος κύκλος απειλών για βόμβα σε αεροδρόμια και πτήσεις στην Ευρώπη - Απειλές και σε ΜΜΕ στην Ιρλανδία