Μεταπολίτευση: ανώριμη έφηβη ετών 52! Εκείνον τον χρόνο, το 1974, άχνιζε στην αδιόρατη μεθόριο του χρόνου το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου (για την Ελλάδα), μακρινό και απρόσιτο σαν ταριχευμένο λείψανο ηγέτη που απαγορευόταν να το αγγίξεις· μονάχα να το κοιτάξεις… Είχαν περάσει κιόλας 30 χρόνια!Το 1974, αχνίζει πια στον δυσδιάκριτο ορίζοντα της Ιστορίας με μια παντιέρα-ξέφτι, που σηματοδοτεί περίοδο που τότε άρχιζε και που αν τέλειωσε ή ακόμα συνεχίζεται απλώς πιθανολογείται: Μεταπολίτευση. Πέρασαν κιόλας 52 χρόνια!415601_1Κι’ ας διαβάσουμε σήμερα- σαν χθες ήταν που γύρισε ο Καραμανλής για να χτίσει τη Νέα Δημοκρατία, συγγνώμη τη Νέα Ελλάδα- πώς έβλεπε τη Μεταπολίτευση ο δημοσιογράφος, εκδότης και συγγραφέας Κώστας Παπαϊωάννου. Ο Παπαϊωάννου διατέλεσε πολιτικός συντάκτης στον Δημοσιογραφικό Οργανισμό Λαμπράκη (ΤΑ ΝΕΑ), αρχισυντάκτης του περιοδικού «Αντί» και δημιουργός της εβδομαδιαίας πολιτικής-σατιρικής εφημερίδας «Το Ποντίκι».Να τι σημείωνε ο Κώστας Παπαϊωάννου (1938-2022) στο βιβλίο του «Η Ελλάδα Ποτέ δεν Πεθαίνει…» εκδόσεις Κατσανιώτη-2008.Πάμε σιγά σιγά…Η χούντα δεν ανατράπηκε«… Από τη Μεταπολίτευση και εδώ: άλλαξαν τόσο πολύ τόσα πολλά σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα- κυριολεκτικά ήρθαν τα πάνω κάτω!-Η χούντα δεν ανατράπηκε, ούτε υποχρεώθηκε να φύγει-και αυτό ήταν το καθοριστικό στοιχείο για τις εξελίξεις που ακολούθησαν: υπό την επίβλεψη των Αμερικάνων και με ανοιχτή την πληγή της Κύπρου (που οι ίδιοι άνοιξαν) και το ενδεχόμενο ελληνοτουρκικού πολέμου (που οι ίδιοι προετοίμασαν), παρέδωσε την εξουσία στους πολιτικούς, ξαναφέρνοντας τον Καραμανλή από το Παρίσι, ύστερα από 11χρονη αυτοεξορία.- Η μεγάλη αλλαγή δεν ήρθε, όπως δεν είχε έρθει και το 1944, όταν έφυγαν οι Γερμανοί και μας ήρθαν οι Εγγλέζοι…- Εξέλιπαν τα Ανάκτορα (χειμερινά και θερινά, χωρίς αυτό- δηλαδή η έλλειψή τους- να αποτελεί άλλοθι για την επανάσταση που δεν γίνεται) Μετά το δημοψήφισμα του 1974 και αφού είχε προηγηθεί η αυτοεξορία του Κοκού το 1967…- Η Δεξιά απέκτησε δεξιότερά της έναν ξεχωριστό ακροδεξιό πολιτικό χώρο και υποχρεώθηκε να στριμωχτεί προς το κέντρο, κάτι που άλλοτε θυμάται και άλλοτε όχι: παραμένει πιστή στις… παραδόσεις!- Το Κέντρο χάθηκε μετά τις πρώτες εκλογές του 1974 και στη θέση του- σαν δεύτερο κόμμα μαζί με τη Δεξιά, που τώρα λεγόταν Νέα Δημοκρατία- ήρθε η προδικτατορική κεντροαριστερά, με τον ίδιο ηγέτη και αυτόνομη παρουσία, το Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα (ΠΑΣΟΚ) σαν συνέχεια και πολύ πιο διευρυμένο του Πανελληνίου Αντιδικτατορικού Κινήματος (ΠΑΚ), της αντιδικτατορικής οργάνωσης του Ανδρέα Παπανδρέου, ο οποίος αποδεικνυόταν πράγματι χαρισματικός: κατάφερε, χρησιμοποιώντας ξεχασμένα και μη συνθήματα της Αριστεράς και δίνοντας στον κόσμο οράματα για ειρηνική σοσιαλιστική επανάσταση, να κάνει το ΠΑΣΟΚ αξιωματική αντιπολίτευση το 1977 και κυβέρνηση το 1981 κρατώντας την εξουσία σχεδόν 20 χρόνια!Πολυδιασπασμένη ΑριστεράΗ Αριστερά Βρέθηκε πολυδιασπασμένη: το ΚΚΕ διασπάστηκε το 1968 (όταν γεννήθηκε το ΚΚΕ Εσωτερικού), ακολούθησαν και άλλες μικρότερες διασπάσεις, η ΕΔΑ κράτησε λίγο, αλλά είχαμε μεγάλη ανάπτυξη του χώρου της εξωκοινοβουλευτικής Αριστεράς, οι αναρχικοί έκαναν ιδιαίτερη αισθητή την παρουσία τους, τροτσκιστές, μαοϊκοί κλπ.- Άνθισε- για λίγο ευτυχώς- η φασιστική τρομοκρατία, με βόμβες κλπ.- Ήρθε (σαν φυσικό επακόλουθο μετά την χούντα) το φαινόμενο της Επαναστατικής Αριστεράς, με όχι λίγες και μακρόβιες οργανώσεις (17 Νοέμβρη και ΕΛΑ κυριάρχησαν) και με γεγονότα εντελώς πρωτόγνωρα για την Ελλάδα. Ένα φαινόμενο σε ύφεση, που μπορεί να ξανά φουσκώσει όσο η κρατική βία μεγαλώνει (και ζούμε σε έναν κόσμο… γενικευμένης τρομοκρατίας), μπορεί και όχι…- Είδαμε να ποδοσφαιροποιείται η πολιτική ζωή, να μιλάμε με όρους ποδοσφαίρου στην πολιτική, να χρησιμοποιούμε μεθόδους των ποδοσφαιρικών παρασκηνίων και να βλέπουμε το παρόν και το (πόσο μακρύ;) μέλλον να χαράσσεται πάνω στο ίδιο μοτίβο: με τους κλώνους!- Βάλαμε στην πολιτική ζωή τον όρο «λαμόγιο»! Αρχικά υβριστικά και καταγγελτικά, αργότερα με κάποια ανοχή και, τελικά, επαινετικά και με θαυμασμό!- Βρήκαμε την πίστη μας: ο κόσμος ξαναγύρισε στις εκκλησίες, το ‘ριξε στη θρησκεία και ξαναβγήκαν στο προσκήνιο η παραεκκλησιαστικές οργανώσεις, τα θαύματα και όλα τα χαρακτηριστικά του φαινομένου…Ρατσιστές!Γίναμε ρατσιστές (ίσως είμαστε ανέκαθεν, αλλά δεν είχαμε την ευκαιρία να το δείξουμε…) και το φαινόμενο θα ενταθεί: οι Αλβανοί και άλλοι αλλοδαποί οικονομικοί μετανάστες είναι καλοί μόνον όταν μας κάνουν τις χοντρές δουλειές, που δεν θέλουμε να κάνουμε εμείς (και μάλιστα φτηνά: για ένα κομμάτι ψωμί…) και βέβαια, μόνο όταν δίνουμε εφήμερες ή μόνιμες λύσεις στο σεξουαλικό μας πρόβλημα- αν μαζί με την τηλεόραση δεν υπήρχαν και οι αλλοδαπές δίμετρες, τι θα γινόμαστε;- Είδαμε να απελευθερώνονται επιτέλους οι ομοφυλόφιλοι. Μπήκαμε στην Ευρώπη και αρχίσαμε να χάνουμε συστηματικά τη γλώσσα μας- ήδη οι μισές λέξεις που χρησιμοποιούν οι νέοι δεν είναι ελληνικές! Στα παλιά χρόνια η λέξη ομοφυλόφιλος ήταν σχεδόν απαγορευμένη, λες και επρόκειτο για κάποια ασθένεια. Χρησιμοποιούσαν άλλες περίεργες λέξεις (τοιούτος, αδελφή ντιγκιντάνγκας) και απέφευγαν να μιλήσουν για το θέμα αυτό, που το θεωρούσαν πρόβλημα! Τώρα μία ξένη λέξη «γκέι» έλυσε το πρόβλημα.- Αποκτήσαμε «εθνικό κοριό» (Μαυρίκης) και έτσι βεβαιωθήκαμε ότι τα πάντα παρακολουθούνται και σχετικά εύκολα… (σ.τ.σ. ξεπερασμένος πλέον στη δεύτερη 10ετία του 21ου αιώνα ο Μαυρίκης που για άλλα τρέχει· εθνικός κοριός, όμως, υπάρχει και έχει όνομα: Predator).- Καταφέραμε να ζούμε και να κυκλοφορούμε με ένα κινητό τηλέφωνο-σκουλαρίκι και ένα μικρό ή μεγάλο τραπεζικό βρόχο στο λαιμό σαν χαϊμαλί που όλο και μας πνίγει όλο και μας πνίγει...- Καταφέραμε, ύστερα από μία περίοδο, τεχνητής ή όχι, ευμάρειας για πολλούς, να ξαναγυρίσουμε στο σφίξιμο του ζωναριού και στα μπακαλοτεύτερα, να πολλαπλασιαστούν οι ζητιάνοι στους δρόμους, οι άστεγοι σε πεζοδρόμια, αλσύλλια, εισόδους πολυκατοικιών, παγκάκια και οι φτωχοντυμένοι- λες και είμαστε στη δεκαετία του 50- να πολλαπλασιαστεί ο πάσης φύσεως τζόγος (σ.τ.σ. ηλεκτρονικός, καζίνο κλπ) όπως σε κάθε εποχή ανέχειας· να γεμίσουμε πάσης φύσεως απατεώνες και να δούμε λογής λογής απάτες πέρα από τις παλιές κλασικές που γνωρίζαμε…».Πληθώρα σκανδάλων!Να συμπληρώσουμε τον αείμνηστο Κώστα Παπαϊωάννου στο σημείο τούτο: Σκάνδαλα ΠΑΣΟΚ: Κοσκωτάς, υπόθεση καλαμποκιού, υπόθεση Πόπωτα, σκάνδαλο της ΕΤΒΑ, σκάνδαλο της ΠΡΟΜΕΤ, σκάνδαλο της ΠΥΡ.ΚΑΛ., σκάνδαλο της ΔΕΗ – Μαυράκη; («Είπαμε να κάνει κι ένα δωράκι στον εαυτό του, αλλά όχι και 500 εκατοµµύρια (δρχ)»… Το σκάνδαλο της Ελληνικής Βιοµηχανίας Όπλων, τηλεφωνικές παρακολουθήσεις (Τόμπρας), σκάνδαλο του Χρηματιστηρίου, σκάνδαλα εξοπλισμών (Τσοχατζόπουλος, Παπαντωνίου) και , και και…Και σκάνδαλα Νέας Δημοκρατίας: Novartis, ΟΠΕΚΕΠΕ, απευθείας αναθέσεις, «Σκόιλ ελικίκου», παρακολουθήσεις, Τέμπη, Λίστα Πέτσα, σκάνδαλο κόκκινων δανείων-Πάτσης και, και, και…Επίσης απαραίτητο συμπλήρωμα: η Πρώτη φορά Αριστερά του ΣΥΡΙΖΑ και του Αλέξη Τσίπρα, τα Μνημόνια, το θρυλικό «αγάπη μου, έκλεισα τις τράπεζες», το τέλος της Πρώτης Φοράς Αριστερά και η πανδημία που ενέσκηψε εν μέσω πολλοστής φοράς Δεξιά… Και η Μεταπολίτευση συνεχίζεται…Δυσθεώρητες αποστάσεις...Η απόσταση που μας χωρίζει από το καλοκαίρι του 1974 που σηματοδοτούσε την άνοιξη της Ελλάδας είναι 52 χειμώνες που συνεχώς βαραίνουν. Η απόσταση που μας χωρίζει από το να δημιουργηθεί ένα ευνομούμενο κράτος που θα σέβεται τον πολίτη και ο πολίτης το κράτος δεν μπορεί να μετρηθεί· είναι απολύτως ακαθόριστη…Μεταπολίτευση, λοιπόν, μετά μισό και βάλε αιώνα, και μας βολεύει να κλείσουμε με τον επίλογο του προλόγου του εξαιρετικά ενδιαφέροντος βιβλίου του Κώστα Παπαϊωάννου: «… Όπως και να’ χει, με την πάροδο του χρόνου πολλά μπορεί να έχουν συμβεί, πάντως στην ουσία (για την ακρίβεια: στη συνουσία…) οι Αμερικάνοι άρχισαν να ενδιαφέρονται κάπως για μας, να φέρονται πιο ανθρώπινα, να το κουβεντιάζουν μαζί μας, να μας κάνουν κάπου να αισθανόμαστε και μία δόση υπερηφάνειας:-πονάς μωρέ;-πονάνε ωρέ τα παλικάρια;»…