Γιατί το πιο παράξενο, γιγαντιαίο επιβατικό αεροσκάφος εξαφανίζεται από τους αιθέρες

Για σχεδόν τρεις δεκαετίες παρουσίας στους αιθέρες, το Airbus A340-600 θεωρούνταν εμπορική αποτυχία: ένα αεροσκάφος με υψηλό λειτουργικό κόστος, το οποίο ξεπεράστηκε από τους ανταγωνιστές του λίγο μετά την κυκλοφορία του. Οι τέσσερις κινητήρες του κατανάλωναν μεγάλες ποσότητες καυσίμων, το πρωτοφανές μήκος του απαιτούσε ειδικές εγκρίσεις για τη χρήση των διαδρόμων των αεροδρομίων, ενώ ο ασυνήθιστος σχεδιασμός του τού χάρισε τη φήμη ότι ευνοούσε απρόσμενες δραστηριότητες εν πτήσει.

Ωστόσο, οπως αναφέρει το CNN, τίποτα από αυτά δεν φαινόταν να απασχολεί τους φανατικούς θαυμαστές που υποδέχθηκαν με ενθουσιασμό ένα από τα ελάχιστα A340-600 που εξακολουθούν να πετούν. Η υποδοχή πραγματοποιήθηκε αυτόν τον μήνα, όταν το αεροσκάφος έφτασε στο διεθνές αεροδρόμιο Washington Dulles, για την τελευταία πτήση που θα σηματοδοτούσε το τέλος της παρουσίας του συγκεκριμένου τύπου αεροσκάφους στον στόλο της γερμανικής Lufthansa.

Καθώς το επιβατικό αεροσκάφος, ηλικίας 17 ετών, με αριθμό νηολογίου D-AIHW, τροχοδρομούσε προς την πύλη, μπροστά από τον εμβληματικό τερματικό σταθμό και τον πύργο ελέγχου του Dulles, πλήθος φίλων της αεροπορίας συγκεντρώθηκε στα παράθυρα για να το παρακολουθήσει.

«Είναι πολύ λυπηρό», δήλωσε ο Κρις Γκόντενσβηγκε, ο οποίος ταξίδεψε από το Βερολίνο στην Ουάσινγκτον για την τελευταία πτήση προς τη γερμανική πόλη της Φρανκφούρτης. «Είναι ένα αεροσκάφος με επιβλητική εμφάνιση».

Ο Τίμοθι Ρέμαν, από τη Στουτγκάρδη της Γερμανίας, ήταν ένας από τους έξι φίλους που βρίσκονταν επίσης στο Dulles, φορώντας αυτοσχέδια μπλουζάκια με το σύνθημα «4 engines 4 long haul». Η παρέα είχε ταξιδέψει για να επιβιβαστεί στην τελευταία πτήση, στις 18 Οκτωβρίου.

Δεν είναι ασυνήθιστο ένα σύγχρονο επιβατικό αεροσκάφος να αποκτά φανατικούς θαυμαστές, γνωστούς ως AvGeeks, δηλαδή λάτρεις της αεροπορίας. Το A340-600, ωστόσο, αποτελεί μια ιδιαίτερη περίπτωση, καθώς πρόκειται για ένα δημοφιλές αεροσκάφος που δεν κατάφερε να ανταποκριθεί στις εμπορικές προσδοκίες. Ακόμη και το A380, το γιγαντιαίο αεροσκάφος που ακολούθησε, γνώρισε μια σύντομη περίοδο ακμής προτού χάσει τη δημοτικότητά του.

Πίσω από αυτή τη δημοτικότητα κρύβονται αρκετές συναρπαστικές ιδιαιτερότητες της μηχανικής του.

Μια αμφιλεγόμενη φήμη

Όταν έκανε το ντεμπούτο του, τον Αύγουστο του 2002, το A340-600 έγινε το μακρύτερο επιβατικό αεροσκάφος στον κόσμο, με μήκος ατράκτου 75 μέτρα. Διατήρησε τον τίτλο αυτόν για οκτώ χρόνια, μέχρι την παρουσίαση του Boeing 747-8 Intercontinental, το οποίο ήταν μακρύτερο. Οι διαστάσεις του A340-600 ήταν τέτοιες, ώστε η επιχειρησιακή του λειτουργία απαιτούσε ειδικές εγκρίσεις.

Το αεροσκάφος διέθετε το αεροπορικό αντίστοιχο των καμερών οπισθοπορείας, ώστε οι πιλότοι να μπορούν να βλέπουν τον περιβάλλοντα χώρο κατά τους ελιγμούς στο έδαφος. Επιπλέον, κάθε φορά που επισκεπτόταν ένα αεροδρόμιο, απαιτούνταν πρόσθετες διαδικασίες για να διασφαλιστεί ότι οι τροχόδρομοι και οι διάδρομοι προσγείωσης και απογείωσης μπορούσαν να εξυπηρετήσουν ένα αεροσκάφος με τόσο μεγάλες διαστάσεις.

Οι ιδιαιτερότητές του ήταν τέτοιες, ώστε, κατά τα τελευταία χρόνια λειτουργίας τους, τα A340-600 της Lufthansa συχνά μετέφεραν μαζί τους τη δική τους ράβδο ρυμούλκησης, σε περίπτωση που το αεροδρόμιο προορισμού δεν διέθετε συμβατό εξοπλισμό.

Ωστόσο, η επιμήκης σιλουέτα του, οι τέσσερις κινητήρες Rolls-Royce Trent 500 και το μεγαλύτερο άνοιγμα των φτερών του ήταν στοιχεία που το έκαναν ιδιαίτερα αγαπητό.

Μία από τις πιο ασυνήθιστες σχεδιαστικές επιλογές του αφορούσε το εσωτερικό του. Το A340-600 διέθετε τουαλέτα στο κάτω επίπεδο, αξιοποιώντας έναν χώρο κάτω από το κύριο κατάστρωμα, ο οποίος συνήθως προορίζεται για το φορτίο. Η συγκεκριμένη διάταξη εξοικονομούσε χώρο στην κύρια καμπίνα, επιτρέποντας την εγκατάσταση περισσότερων καθισμάτων. Παράλληλα, για ορισμένους πιο τολμηρούς ταξιδιώτες, δημιουργούσε και μια ευκαιρία για την ένταξή τους στο λεγόμενο Mile High Club, τον ανεπίσημο όρο για όσους έχουν σεξουαλικές επαφές εν πτήσει.

«Το A340-600 είναι πραγματικά ένα ξεχωριστό αεροσκάφος», δήλωσε πριν από την απογείωση ο Φραντσέσκο Σιορτίνο, κυβερνήτης της τελευταίας πτήσης και μέλος του διοικητικού συμβουλίου του Lufthansa Group. «Στην εποχή του, ήταν το μακρύτερο αεροπλάνο στον κόσμο. Το πετάξαμε για 23 χρόνια, μεταφέροντας περισσότερους από 40 εκατομμύρια επιβάτες σε όλο τον κόσμο».

Ένα στοίχημα που χάθηκε

Παρότι το A340-600 αγαπήθηκε από τους θαυμαστές της αεροπορίας και τα πληρώματά του, η αεροπορική βιομηχανία αντιμετώπισε το συγκεκριμένο μοντέλο με πολύ πιο πρακτικά κριτήρια.

Η Airbus παρουσίασε το A340-600 υποστηρίζοντας ότι οι αεροπορικές εταιρείες ζητούσαν ένα μεγάλο αεροσκάφος για πτήσεις μεγάλων αποστάσεων. Εταιρείες όπως η China Eastern, η Iberia, η South African Airways και η Virgin Atlantic συμφώνησαν με αυτή την εκτίμηση, παραγγέλλοντας δεκάδες αεροσκάφη της επιμηκυμένης έκδοσης του A340. Η Virgin Atlantic πραγματοποίησε την πρώτη εμπορική πτήση του μοντέλου το 2002.

«Βλέπουμε το A340-600 ως την “κλασική” αντικατάσταση του 747 και ως μια εναλλακτική λύση στο 747-400, περισσότερο παρά ως ανταγωνιστή του 777X», δήλωσε το 2000 στο κλαδικό περιοδικό Aviation Week ο Άλαν Πάρντο, διευθυντής προϊόντων A330 και A340 της Airbus.

Ωστόσο, το αεροσκάφος δεν γνώρισε ποτέ μεγάλη εμπορική επιτυχία. Σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας αναλύσεων αεροπορίας Cirium, ο παγκόσμιος στόλος του έφτασε στο αποκορύφωμά του το 2009, με μόλις 95 αεροσκάφη. Έκτοτε, το A340-600 θεωρείται ευρέως εμπορική απογοήτευση.

Κατά την παρουσίαση του A340-600, ο τότε διευθύνων σύμβουλος της Airbus, Νοέλ Φορζάρ, προέβλεπε ότι «οι επιβάτες προτιμούν» τα αεροσκάφη με τέσσερις κινητήρες. Οι αεροπορικές εταιρείες, ωστόσο, δεν συμμερίστηκαν αυτή την άποψη και το εγχείρημα αποδείχθηκε λανθασμένο στοίχημα, καθώς οι ανάγκες της αγοράς άρχισαν να αλλάζουν.

Η εμφάνιση του A340-600 συνέπεσε με την κυκλοφορία του επιμηκυμένου Boeing 777-300 και του 777-300ER, μιας έκδοσης με μεγαλύτερη εμβέλεια. Το τελευταίο ήταν το μοντέλο στο οποίο αναφερόταν ο Πάρντο, όταν μιλούσε για το 777X.

Τα συγκεκριμένα μοντέλα της Boeing, με χωρητικότητα συγκρίσιμη με εκείνη του επιμηκυμένου A340, κάλυψαν την ανάγκη των αεροπορικών εταιρειών για ένα μεγάλο αεροσκάφος ικανό να πραγματοποιεί διηπειρωτικές πτήσεις, αξιοποιώντας μια πιο οικονομική διάταξη δύο κινητήρων. Η Boeing συνέχισε να πουλά εκατοντάδες αεροσκάφη της σειράς 777, μετατρέποντάς την σε εμπορική επιτυχία για τον Αμερικανό κατασκευαστή.

Παρά την περιορισμένη εμπορική του επιτυχία, στο A340-600, ή τουλάχιστον στην ευρύτερη οικογένεια αεροσκαφών στην οποία ανήκει, αποδίδεται μια σημαντική παρακαταθήκη, καθώς συνέβαλε στη διαμόρφωση ενός ισχυρού μέλλοντος για τον Ευρωπαίο κατασκευαστή του.

Η υπεροχή των δύο κινητήρων

Οι φίλοι του A340-600 μπορούν ακόμη να εντοπίσουν ορισμένα αεροσκάφη του τύπου να πετούν. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Cirium, η Conviasa της Βενεζουέλας και η Mahan Air του Ιράν εξακολουθούν να πετούν με αρκετά τέτοια αεροσκάφη. Όσο για τα τέσσερα τελευταία A340-600 της Lufthansa, παρότι οδηγήθηκαν αμέσως σε αποθήκευση στο Ντίσελντορφ, ενδέχεται να περάσουν στα χέρια μιας εταιρείας ναυλωμένων πτήσεων (charter) προτού οδηγηθούν προς διάλυση.

«Το μέλλον ανήκει στα αεροσκάφη με δύο κινητήρες», δήλωσε ο Σιορτίνο.

Παρά ταύτα, μια μικρή αλλά αφοσιωμένη ομάδα ταξιδιωτών θα νοσταλγήσει το A340-600 όταν αποσυρθεί οριστικά.

«Είναι πολύ συγκινητικό», δήλωσε ο Μπριν Τζένινγκς, ένας AvGeek που ταξίδεψε από το Ηνωμένο Βασίλειο για να συμμετάσχει στην τελευταία πτήση, ενώ περίμενε να επιβιβαστεί στο αεροσκάφος στην Ουάσινγκτον. «Το να μπορώ να βρίσκομαι στην τελευταία πτήση είναι προνόμιο».

Διαβάστε ακόμη

Στη φυλακή Βαγγέλης Λιόλιος και Γιώργος Μαυραγάνης για τα στημένα στο μπάσκετ

Οικογενειακή τραγωδία στο λιμάνι του Πειραιά: Νεκροί πατέρας, μητέρα και γιος μετά την πτώση του οχήματος

Πιλότος εξηγεί γιατί οι αεροπορικές εταιρείες έχουν γίνει τόσο αυστηρές με τα όρια βάρους των αποσκευών

Έδωσε 1,5 εκατ. ευρώ για το σπίτι του και τώρα τον υποχρεώνουν να ξηλώσει την ανακαίνιση - Ο απίστευτος λόγος