Ο κ. Στράτος θυμάται την Καισαριανή: «Πολυβόλα μπαστακωμένα στο μπετό και οι γιαγιάδες να μοιρολογούν»

Όταν οι ιστορικές στιγμές της Πρωτομαγιάς του 1944 συναντούν το βλέμμα των σημερινών κατοίκων, η ιστορία της Καισαριανής παύει να είναι μια μακρινή αφήγηση.

Οι άγνωστες μέχρι πρόσφατα φωτογραφίες των 200 μελλοθανάτων έδωσαν «ζωή» σε άγνωστες πτυχές εκείνης της ημέρας. Και ο κ. Στράτος, μιλώντας στο Orange Press Agency, περιγράφει πώς οι μνήμες μιας ολόκληρης γενιάς «κουμπώνουν» με τα αδιάψευστα, πλέον, πειστήρια του παρελθόντος, μετατρέποντας το Σκοπευτήριο σε κάτι πολύ μεγαλύτερο από ένα σιωπηλό μνημείο.

«Στην Καισαριανή ζούσα από έφηβος. Απ' τα χρόνια των Λαμπράκηδων, όπως είπα, γύρω στο '62», θυμάται ο κ. Στράτος. «Γινόντουσαν και τότε οι γιορτές, το μνημόσυνο, με παρελάσεις. Ήταν εντυπωσιακό», συμπληρώνει φέρνοντας στον νου του την εικόνα που του έμεινε χαραγμένη όταν πρωτομπήκε στο μνημείο.

«Ήτανε ο κόσμος, ήτανε και τα χρόνια κοντά ακόμα. Η εικόνα που μου έμεινε και σαν παιδιά που ήρθαμε με τον φίλο μου τον Παναγιώτη, Λαμπράκηδες και δύο, όταν ήλθαμε πρώτη φορά μέσα σε αυτό το μνημείο. Αυτά δεν υπήρχαν εδώ» λέει, περιγράφοντας τις αλλαγές στον χώρο.

«Τέσσερα πολυβόλα μπαστακωμένα στο μπετό»

Καθώς περπατά στο Σκοπευτήριο, δείχνει το σημείο που αποτυπώθηκε στις μοναδικές φωτογραφίες, πριν από 82 χρόνια. «Αυτός ο διάδρομος φαίνεται στις φωτογραφίες, φαίνεται», τονίζει με έμφαση για τα ντοκουμέντα της εκτέλεσης της Πρωτομαγιάς. Η περιγραφή του για το «θυσιαστήριο» είναι ανατριχιαστική: «Ήτανε τέσσερα πολυβόλα μπαστακωμένα μες το μπετό. Τέσσερα. Απέναντι ήτανε ένα υψωματάκι και πίσω ήταν ένα σαν ένα αυλάκωμα μακρύ, ούτως ώστε οι νεκροί να πέφτανε πίσω και τους αφήναν έτσι όπως ήτανε».

Αυτή η εικόνα στοίχειωσε τη νιότη του, καθώς όπως λέει, «αυτό μας έκανε εντύπωση. Τα πολυβόλα ιδίως». Ο κ. Στράτος περιγράφει μια γενιά που μεγάλωσε με τον αντίλαλο του πολέμου ακόμα νωπό. «Ήμασταν νεαρά παιδιά, δεκαεφτά χρονών. Εμείς η γενιά μου μεγαλώσαμε μετά τον εμφύλιο και ακούγαμε και στα χωριά μας τους μεγάλους που λέγανε για το ανταρτικό στα χωριά», αναφέρει χαρακτηριστικά.

«Και να σκεφτείτε ότι όταν ήμασταν παιδιά του δημοτικού παίζαμε τους αντάρτες. Ναι, είχε γίνει παιχνίδι. Δηλαδή ήταν πολύ κοντά ας πούμε», συμπληρώνει για το πώς η ιστορία γινόταν μέρος της καθημερινότητάς τους. «Δεν έπαψε να υπάρχει το, το δημοκρατικό αίσθημα που είχαμε, γιατί έχω και από τους γονείς μου ιστορία και τα λοιπά. Και ήρθαμε εδώ πέρα, οργανωθήκαμε στην Κυψέλη και ερχόμασταν με τα παιδιά εδώ πέρα», σημειώνει για την πολιτική του αφετηρία.

Η κτηνωδία των Ναζί, ο προορισμός των φωτογραφιών

Σχολιάζοντας τα νέα φωτογραφικά ντοκουμέντα, ο κ. Στράτος υπογραμμίζει πως «η ουσία είναι ότι φαίνεται ολοκάθαρα η κτηνωδία και ο βανδαλισμός και η απανθρωπιά και η κτηνωδία αυτών των ανθρώπων». Όπως τονίζει, «φαίνονται τα καμιόνια, φαίνονται οι άνθρωποι, περπατούσαν ακριβώς εδώ, και ο διάδρομος εδώ φαίνεται» επαναλαμβάνει. «Είναι γνωστό τα τερατουργήματα που έκαναν οι Ναζί. Μέχρι να φύγουν εκτελούσαν», επισημαίνει με πικρία. Θυμάται ακόμα τις γυναίκες της περιοχής που κράτησαν τη μνήμη ζωντανή: «Ερχόντουσαν οι γυναίκες Καισαριανή, οι γριές οι κατοχικές κλαίγανε. Ίσως πολλοί να λένε ‘ξέρεις, δεν έγινε αυτό, δεν έγινε έτσι, δεν έγινε αλλιώς’», σχολιάζει για τους αμφισβητίες, υπογραμμίζοντας ότι η αλήθεια είναι μια.

Το αίτημά του για την τύχη των φωτογραφιών είναι ξεκάθαρο. «Οι φωτογραφίες αυτές πρέπει να έρθουν εδώ, στο Μουσείο Εθνικής Αντίστασης της Καισαριανής. Είτε το θέλουμε το όχι, η Καισαριανή είναι η πρωτοπόρος στην αντίσταση και την ιστορία της. Αλλά και εδώ αποφασίστηκε και η Εθνική Αντίσταση», δηλώνει με θέρμη. «Θα δείτε (στο μουσείο) φωτογραφίες σπάνιες από την αρχή μέχρι το τέλος. Βουνό, Αθήνα, πόλη. Πρέπει να γυρίσουν εδώ οι φωτογραφίες», επιμένει.

Σχολιάζοντας τον βανδαλισμό στο μουσείο -την ημέρα που ανακοινώθηκε η ανάρτηση των φωτογραφικών ντοκουμέντων στο ebay- ο κ. Στράτος είναι σαφής: «Πότε προλάβανε τα κτήνη; Πότε προλάβανε; Οι άνθρωποι δώσανε τη ζωή τους για να μπορούμε εμείς και αυτά τα κτήνη να κυκλοφορούν ελεύθερα και να βανδαλίζουνε; Σπάσανε τα μάρμαρα. Ό,τι έκαναν οι χιτλερικοί στην Κατοχή κάνουν οι απόγονοί τους τώρα»

Διαβάστε ακόμη

Η Ελλάδα αποκτά τις ιστορικές φωτογραφίες των 200 στην Καισαριανή - Υπεγράφη προσύμφωνο

Ηλεία: Δις ισόβια και 13 χρόνια κάθειρξη στον 39χρονο για τη δολοφονία και τον βιασμό της 11χρονης Βασιλικής

Ένοχος για ανθρωποκτονία ο ορειβάτης που άφησε τη σύντροφό του να πεθάνει στο κρύο - Είχε εγκαταλείψει και άλλη γυναίκα

Η Κουζίνα που βράζει, η Λόλα που αντιστέκεται και η Misery που μετατρέπει τον θαυμασμό σε φυλακή