Το όνομά του ήταν Τόμας Κόχραν (1775-1860) και η ελληνική ιστορία τον έχει συμπεριλάβει στους Φιλέλληνες που πολέμησαν για την Εθνική Παλιγγενεσία, αλλά…Ακούγεται από πολλούς- καλοπροαίρετα αφελείς- πως ο Λόρδος Βύρων έδωσε τη ζωή του για το Μεσολόγγι· πλάνη οικτρή. Ο Μπάιρον δεν έπιασε ποτέ του όπλο και έτυχε να πεθάνει στο Μεσολόγγι· τη ζωή του τη σπατάλησε στις ηδονές, στις απολαύσεις και στον τριφηλό βίο· και χρέωσε και την Ελλάδα με χιλιάδες λίρες που δάνεισε στις φαύλες κυβερνήσεις και που επιστράφηκαν με τόκους στους κληρονόμους του. Σαν τον Μπάιρον;404895_1Δεκάδες τυχάρπαστοι που καπηλευτήκαν και εκμεταλλεύτηκαν τον τιμητικό τίτλο «φιλέλλην» και που μ’ αυτόν έμειναν «αθάνατοι» στην Ιστορία· οι ασήμαντοι! Κι ακόμα και στις μέρες μας κάποιοι (τ.δήμαρχος Αθηναίων) επενδύουν πάνω στην πομπώδη, αλλά και ψευδεπίγραφη λέξη «φιλέλλην» και κερδίζουν, αν όχι χρήμα, εντυπώσεις, τουλάχιστον...Ακόμα ένας ανάξιος, μίσθαρνος τυχοδιώκτης, ένας αδίστακτος καιροσκόπος, ένας ελεεινός «τίποτας-εγωπώλης» που τρύπωσε στις πτυχές της ελληνικής Επανάστασης: ο Τόμας Κόχραν, σκωτσέζος αξιωματικός του Βασιλικού Ναυτικού, 1ος Μαρκήσιος του Maranhao και Ναύαρχος και Θαλασσόλυκος κατά τον Ναπολέοντα και ένας αχρείος-τιποτένιος κερδοσκόπος στην πραγματικότητα!Τι ήταν ουσιαστικά ο Τόμας Κόχραν; Πολλά και τίποτα!1. Αξιωματικός του Πολεμικού Ναυτικού, του Ηνωμένου Βασιλείου που έδρασε κυρίως στην Μεσόγειο: διηύθυνε καταδρομικές και πειρατικές επιχειρήσεις κατά γαλλικών και συμμαχικών τους καραβιών.2. Επιχειρηματίας, που προμήθευε με πίσσα και βερνίκι πλοία του στόλου μέσω της εταιρείας του πατέρα του· είχε συνεργείο επισκευής φαναριών πλοίων και καλούπωνε τούνελ κάτω από τον Τάμεση!3. Πολιτικός, που εξελέγη πολλάκις βουλευτής ως «ριζοσπάστης μεταρρυθμιστής».4. Εφευρέτης: πειραματιζόταν με την περιστροφική μηχανή και την έλικα, σκέφτηκε τον φωτισμό των δρόμων και η εγκατάσταση σωληνώσεων μεταφοράς υγρών, ενώ είχε την ιδέα χρήσης πεπιεσμένου αέρος- τα σημερινά κομπρεσέρ- που χρησιμοποιήθηκε για τη διάνοιξη σήραγγας κάτω από τον ποταμό Χάντσον στη Νέα Υόρκη.5. Απατεών: Μαζί με τον βουλευτή θείο του και κερδοσκόπους χρηματιστές, έστησαν μια μυθοπλασία ότι δήθεν ο Ναπολέων Βοναπάρτης είχε πεθάνει. Η ομάδα του Κόχραν πούλησε Ομολογίες του αγγλικού δημοσίου στην διπλή και τριπλή τιμή από ό,τι είχαν αγοραστεί! Όταν αποκαλύφθηκε η απάτη, ο Κόχραν καταδικάστηκε σε πρόστιμο 1000 λιρών, δεν πλήρωσε, εκδιώχθηκε από τη Βουλή, φυλακίστηκε και απέδρασε, συνελήφθη και εξέτισε ποινή εννιά μηνών πίσω από τα σίδερα. Του πήρε πολλά χρόνια (και χρήμα), του Κόχραν, για να αποκαταστήσει την τιμή του. Το 1832 έλαβε βασιλική χάρη και αποκαταστάθηκε στον βαθμό του υποναυάρχου.6. Μισθοφόρος σε τρεις χώρες της Νότιας Αμερικής, όπου- δήθεν- πολέμησε εναντίον Ισπανών και Πορτογάλων· διέφυγε «νύχτα» για να γλυτώσει! Οι Χιλιανοί του έστησαν άγαλμα, οι Ελληνες μόνο οδόσημο...Μόλις οσμίστηκε χρήμα έγινε φιλέλλην!Εκείνος ο άθλιος τυχοδιώκτης, λοιπόν, εμφανίζεται στα ελληνικά δρώμενα όταν η Κυβέρνηση του, επίσης άθλιου, Γεωργίου Κουντουριώτη συνήψε συμφωνία για δύο δάνεια που θα βοηθούσαν την Επανάσταση, με επαχθείς όρους, ενώ- ας σημειωθεί- καταβλήθηκαν επιπλέον αστρονομικά, για την εποχή, ποσά για προμήθειες. Από τα δάνεια αυτά, η επαναστατημένη Ελλάδα βρέθηκε χρεωμένη με 2.400.000 λίρες στερλίνες, ενώ η Αμερική εισέπραξε 700.000 ισπανικά πιάστρα για μια φρεγάτα και ένα ατμόπλοιο για το οποίο ξοδεύτηκαν 150.000 λίρες ενώ 37.000 λίρες στερλίνες πήρε και ο λόρδος Κόχραν που τον επέβαλαν οι Άγγλοι ως διοικητή του ελληνικού στόλου!Ο Κόχραν εισέπραξε χιλιάδες λίρες (57.000 ήταν η συμφωνία), ενώ στους όρους πρόσληψής του ήταν και το αποκλειστικό δικαίωμα πώλησης κάθε εχθρικού πλοίου που θα αιχμαλώτιζε μαζί με το φορτίο του. Ο Κόχραν ζήτησε, και έγινε αμέσως δεκτή η απαίτηση του, να αγοραστούν με χρήματα του δανείου δύο θαλαμηγοί (!) μία για εκείνον και μία για τους φίλους του ώστε να απολαμβάνουν κρουαζιέρες στο «φλεγόμενο» Αιγαίο! Στα πολεμικά τώρα: η απόφαση της ελληνικής κυβέρνησης ήταν να αγοραστούν 8 φρεγάτες όμως κατόπιν συσκέψεως με τους «φίλους» του Κόχραν αποφασίστηκε να ναυπηγηθούν εξ’ αρχής καράβια. Τα μεταχειρισμένα δεν είχαν κέρδος! Η παραγγελία για τη ναυπήγηση πέντε ατμοκίνητων πλοίων δόθηκε σε «δικό» ναυπηγό του Κόχραν, στην Αίγυπτο! Επίσης παραγγελίες για 8 φρεγάτες δόθηκαν σε ναυπηγείο της Αμερικής. Στο μεταξύ το περιβόητο αγγλικό δάνειο κατασπαταλήθηκε από μεσάζοντες και μιζαδόρους και από κυβερνητικούς. Στο τέλος έφτασε στην Ελλάδα μόνο μία φρεγάτα όταν η Επανάσταση ψυχομαχούσε και ο Κόχραν πάτησε το πόδι του σε ελληνικό χώμα το 1827! Κι όταν αφίχθηκε στην Αίγινα ο Ναύαρχος με το πλούσιο παρελθόν (απότακτος από τους συμπατριώτες του και κυνηγημένος από τους νοτιοαμερικανούς), στον τόπο που το αίμα των Επαναστατών έρρεε ποτάμι, τον υποδέχτηκαν σαν μεσσία!Μιαούλης-Κόχραν: παράδοση και παραλαβή...Ο Ανδρέας Μιαούλης παρέδωσε την αρχηγία του στόλου στον Τόμας Κόχραν και τέθηκε υπό τις διαταγάς του. Ο Κόχραν έφερε μαζί του και έναν άλλον «φιλέλληνα» τον συμπατριώτη του σερ Ρίτσαρντ Τσερτς (Τσωρτς μας τον σύστησαν οι ιστορικοί της εποχής, «Τσουρτς» τον γράφουν στα απομνημονεύματά τους Οπλαρχηγοί…), που ετέθη επικεφαλής του στρατού ξηράς παίρνοντας τα ηνία από τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη.Για τους δύο άγγλους στρατιωτικούς γράφει ο σουλιώτης αγωνιστής και ιστοριογράφος Λάμπρος Κουτσονίκας: «Οι δύο ούτοι διορισθέντες αρχηγοί επί των κατά ξηράν και θάλασσαν ελληνικών δυνάμεων, αντί να επιφέρουν όφελος, έφεραν βλάβην, μάλιστα ο του στόλου [ο Κόχραν] έγινεν αίτιος της φθοράς τόσου στρατού και τόσων αρχηγών, ώστε τοσούτοι δεν εχάθησαν εν όλη την επαναστάσει […] Ο Καραϊσκάκης μετά των Ελλήνων ήξευρε να πολεμή τους εχθρούς. Αυτός εδείχθη παντού νικητής, αλλ’ ατυχώς την εξουσία αυτού την ανέθεσαν εις άλλον, και απ’ αυτόν πάλιν την εσφετερίσθη θαλάσσιον άπειρος των μαχών των Οθωμανών, και ούτως απωλέσθησαν τόσοι άριστοι αρχηγοί της Ελλάδος, το άνθος του στρατού, και η Ακρόπολις αυτή».Τι είχε συμβεί ουσιαστικά; Οι Οπλαρχηγοί, οι Έλληνες, που είχαν αρχίσει την Επανάσταση με επιτυχία παρακολουθούσαν από μακριά ή από τα μπουντρούμια υγρών φυλακών· ο Εμφύλιος μαινόταν τότε και ο Ιμπραήμ σάρωνε και έσβηνε επαναστατικές εστίες.Και αρχίζει η στρατιωτική καριέρα του Κόχραν στην Ελλάδα.Γράφει ο Μιχαήλ Οικονόμου στο βιβλίο του «Ιστορικά Ελληνικής Παλιγγενεσίας»: «Όταν οι Έλληνες, στα 1826, πολιορκούσαν στον Πειραιά το μοναστήρι του Αϊ Σπυρίδωνα, ο άγγλος ναύαρχος του ελληνικού ναυτικού Κόχραν τους παρακινούσε να επιτεθούν αμέσως και να κυριεύσουν αυτή τη θέση. Ο Καραϊσκάκης τότε στενοχωρήθηκε.-Κακά θα τα πάμε με αυτούς τους Φράγκους! είπε· θα μας χάσουν με την αβασταγιά τους».Δυστυχώς ο Καραϊσκάκης δικαιώθηκε.Ο Κόχραν και ο Τσερτς πρότειναν εκστρατεία για τη λύση της πολιορκίας της Ακρόπολης. Ο Κόχραν εξέδωσε εμβληματική διακήρυξη που καλούσε τους Έλληνες «να αποκλείσουν τον Ελλήσποντο και έτσι να πετύχουν να νικήσουν τον Σουλτάνο, να καταστρέψουν την οθωμανική δύναμη και τότε η ιερή σημαία του Σταυρού θα κυματίσει ξανά πάνω από τον Ναό της Αγίας Σοφίας»!Ο Καραϊσκάκης είχε τη γνώμη ότι έπρεπε να παρατήσουν τα σχέδια περί λύσης της πολιορκίας της Ακρόπολης και να δράσουν στα νώτα του Κιουταχή από τις Θερμοπύλες ή τον Ωρωπό. Ο Τσερτς ζητούσε κατά μέτωπο επίθεση και επέμενε, απειλώντας με αποχώρηση από την Ελλάδα, οπότε ο Καραϊσκάκης, που «φώναζε» για ανταρτοπόλεμο στα μετόπισθεν των Οθωμανών, «υποτάχτηκε».Οδυνηρή ήττα των Ελλήνων υπό βρετανούς ηγέτες...Και ενώ ο Γεώργιος Καραϊσκάκης έπεφτε νεκρός κάτω από μυστηριώδεις συνθήκες, τα ελληνικά στρατεύματα- ακάλυπτα σε ανοιχτό πεδίο μάχης- υπέστησαν βαριές απώλειες πριν καν φθάσουν στις οχυρώσεις της Ακρόπολης. Το σχέδιο των Κόχραν-Τσερτς οδήγησε σε μια από τις μεγαλύτερες ήττες της Ελληνικής Επανάστασης. Σφαγιάστηκαν περισσότεροι από 2000 επαναστάτες από τους καβαλαραίους του Κιουταχή. Αποτέλεσμα της ήττας στη μάχη του Ανάλατου-Φαλήρου ήταν η εκκένωση της Αττικής από τα επαναστατικά στρατεύματα και η παράδοση της Ακρόπολης. Ο Κόχραν κατηγόρησε τους Έλληνες για την ήττα…Και ο Κόχραν, θέλωντας να σβήσει τη μουτζούρα της ήττας στην Αττική, αποφασίζει ένα τολμηρό εγχείρημα: να πλεύσει στην Αλεξάνδρεια και να χτυπήσει τον στόλο του Μεχμέτ Αλή στη βάση του! Μάζεψε, λοιπόν, 22 πλοία και 8 πυρπολικά και με ναυαρχίδα του την «Ελλάδα» απέπλευσε προς τη δόξα… Όταν ο στόλος του Άγγλου αφίχθηκε στην Αλεξάνδρεια, ύψωσε αυστριακή σημαία για να ξεγελάσει τη φρουρά... Το τέχνασμα πέτυχε, αλλά μόλις μπήκε στο λιμάνι ο Κόχραν και κατάλαβε ότι δεν τον ακολουθούσαν τα υπόλοιπα ελληνικά πλοία, δείλιασε και ανέκρουσε πρύμαν για τον Πόρο, καταδιωκόμενος από τον αιγυπτιακό στόλο.Η μόνη επιτυχία του Κόχραν στην Ελλάδα, ήταν μια επιχείρηση κατά μοίρας Τουρκοαιγυπτίων στη βορειοδυτική Πελοπόννησο. Τα τουρκικά καράβια μετέφεραν εφόδια στην Πάτρα… Ο Κόχραν καρπώθηκε και τα εφόδια!Εκτός από το μισθό του, τις 37.000 λίρες που εισέπραξε σε δόσεις (20.000 λίρες δεν τις πήρε παραιτούμενος των αξιώσεών του προκειμένου να μην του ζητήσει το ελληνικό δημόσιο πίσω όλα τα χρήματα), ο Κόχραν χρεώθηκε και με τις ψυχές 3.000 νεκρών, τις οιμωγές τραυματιών και αιχμαλώτων, με ανυπολόγιστες υλικές ζημίες και αίμα, αλλά και με τον εμπαιγμό των Επαναστατών.Ο Κόχραν- συν τοις άλλοις- διέφθειρε τους Έλληνες υποσχόμενος (θα λέγαμε σήμερα) «μπόνους», που ίσαμε τότε πολεμούσαν «για του Χριστού την πίστη την αγία και της πατρίδος την ελευθερία».«Απ' αυτόν περίμεναν πολλά, αν και μέχρι τέλους δεν έκαμε τίποτε», έχει γράψει ο ιστορικός Διονύσιος Κόκκινος και τον έχει χαρακτηρίσει: «πομπώδη τσαρλατάνο»!Έφυγε νύχτα...Οκτώ ημέρες πριν αφιχθεί στην Ελλάδα ο Καποδίστριας, το 1827, ο Κόχραν έφυγε χωρίς να ενημερώσει κανέναν!Ο Νικόλαος Δραγούμης στις «Ιστορικές Αναμνήσεις» του γράφει πως ο Καποδίστριας ανακοίνωσε για τον Κόχραν: «Εγκατέλειψε την Ελλάδα άνευ διαταγής ή αδείας της κυβερνήσεως, αυτός ο αδρώς μισθωθείς και τους μισθούς λαβών εκ προκαταβολής».Ο Κόχραν πέθανε το 1860 στο Κένσιγκντον του Λονδίνου (οι Βρετανοί τον έχουν ακόμα περί πολλού...), δίχως να μάθει ποτέ πως ο τόπος που ζημίωσε και ενέπαιξε του αφιέρωσε οδό με το όνομά του στην Αθήνα! Άλλωστε, ο Ναύαρχος Τόμας Κόχραν, ούτε ο πρώτος ήταν ούτε ο τελευταίος που λέρωσαν την ιστορία της Ελλάδας και που η Ιστορία τους απέδωσε στο διηνεκές ως άσπιλους, αμόλυντους, άφθορους, άχραντους Φιλέλληνες… Κι’ ας ήταν βδελυρά μιάσματα!